Μικρό Κελλάρι Χημείας

Φτιάχνω σπιτικό σαπούνι (ψυχρή μέθοδος)

2012-02-11T12:43:00.001+02:00

Ο Mr Bean πειραματίζεται !

2011-10-13T11:47:00.001+03:00

Επιχάλκωση (Fe + CuSO4)

2011-07-12T21:04:00.001+03:00

Ενωση Ελλήνων Χημικών προς τον Πρωθυπουργό: Η ουσία CS κατατάσσεται στα χημικά όπλα ...

2011-07-02T07:03:00.007+03:00

ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ

Ν. Π. Δ. Δ. Ν. 1804/1988

Κάνιγγος 27, 106 82 Αθήνα

Τηλ.:210 38 21 524, 38 29 266,

Fax: 38 33 597

http://www.eex.gr

E-mail: info@eex.gr

Αρ. Πρωτ. 389 Αθήνα, 14 Μαΐου 2010

ΠΡΟΣ: τον Πρωθυπουργό της Ελλάδος,

κ. Γεώργιο Παπανδρέου

ΘΕΜΑ: Απαγόρευση χρήσης χημικών ουσιών - δακρυγόνων από τις δυνάμεις επιβολής της δημόσιας τάξης

Εξοχότατε κύριε Πρωθυπουργέ,

Ανάμεσα στα τραγικά γεγονότα της περασμένης εβδομάδας που χαρακτήρισαν, άδικα, μια μαζική και με λίγες εξαιρέσεις από τη δράση ακραίων στοιχείων, ειρηνική εκδήλωση διαμαρτυρίας για την οικονομική επιβάρυνση των μισθωτών και συνταξιούχων, θα θέλουμε να ξεχωρίσουμε και να επαναφέρουμε το θέμα της χρήσης χημικών ουσιών-δακρυγόνων από τις δυνάμεις επιβολής της δημόσιας τάξης για την καταστολή και διάλυση του πλήθους.

Επιχειρώντας αρχικά μια επιστημονική προσέγγιση είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι τα δακρυγόνα που είναι σε χρήση από τις δυνάμεις ασφαλείας της χώρας περιέχουν τη χημική ουσία CS (ορθοχλωροβενζινομαλονονιτρίλη) η οποία κατατάσσεται στα χημικά όπλα.

Είναι όμως 10 φορές πιο δραστική από αντίστοιχες ουσίες που εμπεριέχονταν σε δακρυγόνα στο παρελθόν.

Η χημική ουσία CS μπορεί να αποβεί τοξική εφόσον ριχτεί από μικρή απόσταση- λιγότερο από πέντε μέτρα- στο πρόσωπο ανθρώπων και μέσα σε κλειστό χώρο.

Όταν το CS εισέρχεται στον λάρυγγα μέσω της εισπνοής προκαλεί αναπνευστικά προβλήματα και ερεθισμό των ματιών. Μπορεί όμως και να οδηγήσει σε διάτρηση του στομάχου, αφού ανακατεύεται με το σάλιο και εισέρχεται στο πεπτικό σύστημα.

Το CS -κυρίως σε μεγάλες συγκεντρώσεις- μπορεί να προκαλέσει πνευμονικό οίδημα ή ακόμη και οξεία αναπνευστική ανεπάρκεια σύμφωνα με το αμερικανικό Κέντρο Ελέγχου Νοσημάτων (CDC).

Πρόσφατες διεθνείς μελέτες συσχετίζουν την ουσία αυτή και με θανάτους, σε περιπτώσεις εισπνοής πολύ μεγάλων ποσοτήτων.

Ιστορικά, θα θέλαμε να αναφέρουμε επίσης ότι η χρήση των αερίων CS και CN, βασικότερων συστατικών των σύγχρονων 'δακρυγόνων', από τις ΗΠΑ στον πόλεμο του Βιετνάμ ανάγκασε τον ΟΗΕ να καταλήξει στην Απόφαση 2603/16-12-1969, σύμφωνα με την οποία, μεταξύ άλλων, 'καλούνται τα κράτη-μέλη να κάνουν σαφή δήλωση, ότι η απαγόρευση, που περιλαμβάνεται στο Πρωτόκολλο της Γενεύης να έχει εφαρμογή στην πολεμική χρήση όλων των χημικών, βακτηριολογικών και βιολογικών ουσιών (συμπεριλαμβανομένων των δακρυγόνων και άλλων βλαπτικών ουσιών), όσων υφίστανται σήμερα και όσων μπορεί να αναπτυχθούν στο μέλλον'.

Επιπρόσθετα βάσει της Σύμβασης του Παρισιού (1993), η οποία έχει κυρωθεί και από την Ελλάδα, η παραγωγή των χημικών ουσιών για στρατιωτικούς σκοπούς έχει απαγορευθεί.

Είναι σημαντικό να τονισθεί κάτι που δεν είναι με την πρώτη θεώρηση αντιληπτό: η χρήση δακρυγόνων για τη διάλυση πλήθους εγκυμονεί επιπρόσθετους κινδύνους καθώς οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στο σημείο εφαρμογής και χρήσης και στους δεχόμενους τη ρίψη εμπλεκόμενους.

Η χρήση σε αστικές περιοχές που χαρακτηρίζονται από κλειστά «μικροπεριβάλλοντα»-micro environments, προκαλεί τη συσσώρευση επί μακρόν των παραπάνω τοξικών χημικών ουσιών στο αστικό πολεοδομικό συγκρότημα. Επίσης οι σταθερές μετεωρολογικές συνθήκες μπορούν να προκαλέσουν την πολύωρη παραμονή στα χαμηλά επίπεδα της ατμόσφαιρας των τοξικών χημικών ενώσεων σε επίπεδα συγκεντρώσεων ικανών να επιφέρουν τα συμπτώματα για τα οποία αρχικά σχεδιάστηκαν για μακρό διάστημα και σε μεγάλη κλίμακα.

Η παραμονή επιτείνεται εάν η διασπορά των χημικών ενώσεων γίνει τη νύχτα ή λίγο πριν και συνδυασθεί με κατάλληλες συνθήκες υγρασίας, παρουσίας άλλων αερολυμάτων και άλλων ρύπων από τη «συνήθη» ατμοσφαιρική ρύπανση του λεκανοπεδίου.

Όλα αυτά τα αναφέρουμε διότι εκτός από τους νεαρούς ενήλικες πολίτες που συνήθως αποτελούν τον αρχικό στόχο της ρίψης τέτοιων δακρυγόνων και για τους οποίους οι βραχύχρονες βλάβες της υγείας μπορεί να είναι σοβαρές από υπερβολική χρήση αυτού του χημικού όπλου, οι επιπτώσεις αυτών των ρίψεων επεκτείνονται στο σύνολο του αστικού πληθυσμού που παραμένει στην περιοχή αλλά και σε αυτό που εκτείνεται σε μια ευρύτερη των επεισοδίων ακτίνα.

Όμως, το σύνολο του πληθυσμού περιλαμβάνει εκτός από ενήλικες με σχετικά καλή υγεία και τις λεγόμενες ευαίσθητες πληθυσμιακές ομάδες, όπως : ηλικιωμένοι, παιδιά και άνθρωποι με χρόνια προβλήματα υγείας. Οι επιπτώσεις των τοξικών αυτών ενώσεων μπορεί να είναι πολύ σοβαρές σε αυτές τις ευαίσθητες ομάδες.

Όλα αυτά τα αναφέρουμε ώστε να γίνει αντιληπτό το κόστος που έχει μια χρήση ενός μέσου για τη γρήγορη διάλυση πλήθους, κόστος που υποβαθμίζει σοβαρά την ποιότητα ζωής για πολλούς πολίτες είτε είναι στην δραστική ακτίνα είτε πολύ μακρύτερα.

Αποτελεί δέσμευση του υπουργού Προστασίας του Πολίτη ότι θα απαγορευθεί η χρήση χημικών και δακρυγόνων εναντίον των διαδηλωτών. Πιστεύουμε ότι μια δήλωση της κυβέρνησης στην κατεύθυνση αυτή, της κατάργησης χρήσης δακρυγόνων και άλλων χημικών ουσιών για την καταστολή πλήθους από τις δυνάμεις ασφαλείας, θα αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα για την αποκατάσταση της κοινωνικής ειρήνης.

Για πολλούς και διάφορους λόγους και από πολλές πλευρές καλλιεργήθηκε τις τελευταίες ημέρες ένα κλίμα «πολεμικής» αντιπαράθεσης σε ότι αφορά την αντίδραση των πολιτών προς την κυβέρνηση και το θεσμό της πολιτικής εξουσίας γενικότερα.

Η απόσυρση ενός χημικού όπλου από τις δυνάμεις επιβολής της δημόσιας τάξης του κράτουςεναντίον των πολιτών του είναι πιστεύουμε μια κίνηση καλής θέλησης και συναίνεσης του κράτους προς την κοινωνία.

Η απόφαση στη σημερινή συγκυρία έχει μεγαλύτερη αξία από ποτέ καθώς θα αποδείξει στην πράξη ότι οι πολίτες δεν αντιμετωπίζονται από την Πολιτεία ως εχθροί της δημοκρατίας.

Πώς είναι δυνατόν η δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση να χρησιμοποιεί ενάντια σε διαδηλωτές εργαζόμενους, συνταξιούχους, φοιτητές, μαθητές που υφίστανται τα σκληρά και επίπονα οικονομικά μέτρα το ίδιο χημικό όπλο, που απαγορεύεται μεταξύ εμπολέμων κρατών ;

Για τη Διοικούσα Επιτροπή της ΕΕΧ

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΦΩΤΗΣ ΜΑΚΡΥΠΟΥΛΙΑΣ

Παρασκευή οξυγόνου με καταλυτική διάσπαση υπεροξειδίου υδρογόνου

2011-06-26T18:11:00.001+03:00

Απαντήσεις στα θέματα Χημείας Γ θετ. 2011

2011-05-24T21:19:00.006+03:00

Τις απαντήσεις επιμελήθηκαν τα φροντιστήρια Ομόκεντρο Φλωρόπουλου και δημοσιεύτηκαν στα ΝΕΑ την Τρίτη 24 Μαϊου 2011.

Σχόλια για τα θέματα στο Δ.Φ.Ε.

Σημειώσεις - κάρτες- πειραμάτων Χημείας από τον παλαίμαχο Χημικό κ. Θεόδωρο Παπαζήση (ΙΙ)

2011-04-08T09:21:00.008+03:00

7Α) Επίδειξις της χημικής συγγένειας. α) Ιώδιο (J2) -πρώτα- και φωσφόρος (P) μετά. β) Θείον (S) - πρώτα - και φωσφόρος (P) μετά. 8Α) Χημική αντικατάστασις. Αντικατάστασις του Cu εις διάλυμα CuSO4. Αντικατάστασις του Η του ΗCl υπό Zn, Fe.

9Α) Παρασκευή αραιών οξέων. Ιδιότητες των οξέων.

10Α) Βάσεις και ιδιότητες αυτών.

11Α) Εξουδετέρωσις βάσεως υπό οξέος. Παρασκευή άλατος.

Σημειώσεις - κάρτες πειραμάτων Χημείας, από τον παλαίμαχο χημικό κ. Θεόδωρο Παπαζήση ( I )

2011-03-30T12:10:00.011+03:00

1Α) Γενικαί υποδείξεις. Συντήρησις συσκευών, προφυλάξεις. Προσοχή στα H2SO4, HNO3, K, Na, P, K4(Fe(CN)6). Τηρούμε τις οδηγίες των βιβλίων, δεν κάνουμε ΠΟΤΕ πείραμα στην τάξη, αν πριν δεν το έχουμε δοκιμάσει μόνοι μας. Πάντα δίπλα μια λεκάνη με νερό, και έτοιμος για χρήση πυροσβεστήρας, που γνωρίζουμε πως λειτουργεί.

Τα πειράματα ΟΧΙ στην έδρα που είναι κοντά στα θρανία!

2Α) Κοπή και κάμψη γυάλινου σωλήνα. Σμίκρυνση οπής γυάλινου σωλήνα. Χρήση φελλοτρυπητήρα.

3Α) Διαχωρισμός μείγματος εις τα συστατικά του (νερό και αλάτι) (νερό και σκόνη κιμωλίας) (θειάφι και σίδηρος)

4Α) Διάκρισις μείγματος και χημικής ενώσεως. Παρασκευή FeS (σύνθεσις)

5Α) Ανάλυσις χημικής ενώσεως εις τα συστατικά της. Αποσύνθεση ερυθρού HgO. Ηλεκρόλυσις του ύδατος.

6A) Έρευνα της συστάσεως του αέρος. Ανίχνευση διοξειδίου του άνθρακα, των υδρατμών, του οξυγόνου και του αζώτου. Το πείραμα με τον φώσφορο θέλει αυξημένη προσοχή, είναι για δεινούς πειραματιστές, σαν τον κ. Θόδωρο!

Παρασκευές - Ιδιότητες Κορεσμένων Μονοσθενών Αλκοολών σε διαφάνειες (από την εποχή των δεσμών - βιβλίο Παύλου Σακελλαρίδη)

2011-03-07T13:18:00.011+02:00

Παρασκευές Κορεσμένων Μονοσθενών Αλκοολών ROH

Π1. Ενυδάτωση αλκενίων. Παρουσία H2SO4, οπότε στην αρχή σχηματίζεται όξινος θειϊκός εστέρας, ο οποίος στη συνέχεια υδρολύεται και έτσι λαμβάνεται η αλκοόλη και ανασχηματίζεται το θειϊκό οξύ.

Π2. Από τα αλκυλαλογονίδια RX με επίδραση ή υδατικού διαλύματος NaOH, KOH ή κυρίως έφυγρου οξειδίου του Ag.

Π3. Επίδραση αντιδραστηρίων Grignard σε καρβονυλικές ενώσεις.
Με μεθανάλη λαμβάνεται πρωτοταγής αλκοόλη
Με αλδεϋδη (πλην της HCHO) παρασκευάζεται δευτεροταγής αλκοόλη
Με κετόνη και RMgX παράγεται τριτοταγής αλκοόλη (ο C που φέρει το –OH συνδέεται με άλλα τρία άτομα άνθρακα)

Π4. Αναγωγή καρβονυλικών ενώσεων, με υδρογόνωση (αναγωγή) είτε με Η «εν τω γεννάσθαι» είτε με Η2 μοριακό παρουσία καταλυτών Ni, Pt.
Από μία αλδεύδη, παρασκευάζεται πρωτοταγής αλκοόλη.
Από μία κετόνη, παρασκευάζεται δευτεροταγής αλκοόλη.

Π5. Από τους εστέρες με υδρόλυση, οπότε παράγεται
ΑΛΚΟΟΛΗ και ΟΞΥ (αν η υδρόλυση γίνει παρουσία οξέος)
ή ΑΛΚΟΟΛΗ και ΑΛΑΣ (αν η υδρόλυση γίνει παρουσία βάσεως)

------------------------------------------

ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ Κορεσμένων Μονοσθενών Αλκοολών

ΙΔ1. ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ του υδρογόνου του –OH από αλκάλια. Το Η του –ΟΗ είναι όξινο. Οι ενώσεις RONa που παράγονται ονομάζονται αλκοολικά άλατα ή αλκοξείδια.
Τα αλκοξείδια RONa διασπώνται από το νερό προς αλκοόλη και υδροξείδιο του Na ή Κ. Τα αλκοξείδια αντιδρούν με αλκυλαλογονίδια και σχηματίζουν αιθέρες.

ΙΔ2. Οι αλκοόλες αντιδρούν με τα οξέα (ανόργανα ή οργανικά) και σχηματίζουν εστέρες και νερό, κατά το σχήμα
Αλκοόλη + Οξύ --- Εστέρας + Νερό

ΙΔ3. ΟΞΕΙΔΩΣΗ
Οι πρωτοταγείς αλκοόλες με ήπια οξείδωση δίνουν αλδεϋδη, με εντονότερη οξείδωση οξύ με τον ίδιο αριθμό ατόμων άνθρακα.
Στην οξείδωση προς αλδεύδη έχουμε αύξηση του αριθμού οξείδωσης του C κατά 2
Στην οξείδωση προς οξύ, ο αριθμός οξείδωσης του C της –CH2OH αυξάνει κατά 4.

ΟΞΕΙΔΩΣΗ δευτεροταγών – τριτοταγών αλκοολών
Οι δευτεροταγείς αλκοόλες παρέχουν ένα προϊόν οξείδωσης, δηλαδή μία κετόνη.
Οι τριτοταγείς αλκοόλες με ήπια οξειδωτικά μέσα ΔΕΝ οξειδώνονται. Με έντονη οξείδωση διασπάται το μόριο της αλκοόλης και παράγονται οξέα με μικρότερο αριθμό ατόμων άνθρακα.

ΙΔ5. ΑΦΥΔΑΤΩΣΗ. Τα προϊόντα αφυδατώσεως των αλκοολών ανάλογα με τις συνθήκες είναι αλκένια ή αιθέρες, με θειϊκό οξύ και ενδιάμεσο προϊόν τον όξινο θειϊκό εστέρα.
Αλκένια λαμβάνονται κατά την ενδομοριακή αφυδάτωση (160ο – 170ο C )
Αιθέρες λαμβάνονται κατά την διαμοριακή αφυδάτωση (140οC )
Η σχετικά χαμηλή θερμοκρασία και η περίσσεια της αλκοόλης έναντι του του Η2SO4
Ευνοούν την σύνθεση των αιθέρων.
Οι τριτοταγείς αλκοόλες αφυδατώνονται ευκολότερα.

ΙΔ6. ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ του –ΟΗ από αλογόνο. Σχηματίζεται το αντίστοιχο αλκυλαγονίδιο με επίδραση διαφόρων μέσων αλογόνωσης, δηλαδή ενώσεων που παρέχουν εύκολα το αλογόνο, όπως είναι οι αλογονούχες ενώσεις του φωσφόρου PCl3, PCl5, PBr3, PBr5, και το θεινυχλωρίδιο SOCl2.

IΔ7. ΑΛΟΓΟΝΟΦΟΡΜΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ. Ορισμένες αλκοόλες με επίδραση αλογόνου (Cl2, Br2, I2) παρουσία καυστικών αλκαλίων (ΝaOH, KOH) σχηματίζουν τελικά αλογονοφόρμιο και άλας Na ή Κ ενός οργανικού οξέος.
Ενώσεις που δίνουν την αντίδραση αλογονοφορμίου είναι οι εξής:
α) Η CH3CH2OH και η αντίστοιχη αλδεϋδη CH3CHO
β) Οι μεθυλοδευτεροταγείς αλκοόλες και τ’ αντίστοιχα προϊόντα οξείδωσης τους, δηλαδή οι μεθυλοκετόνες
Τα στάδια της αλογονοφορμικής αντίδρασης:
Ι. Η αλκοόλη οξειδώνεται από το αλογόνο σε καρβονυλική ένωση
ΙΙ. Η καρβονυλική ένωση υφίσταται αλογόνωση, δηλαδή αντικαθίστανται τα τρία άτομα Η του μεθυλίου της από αλογόνο, οπότε σχηματίζεται ένα τρισαλογονωμένο προϊόν.
ΙΙΙ. Το τρισαλογονωμένο προϊόν διασπάται από τα καυστικά αλκάλια (ΝaOH, KOH) οπότε σχηματίζονται αλογονοφόρμιο CHX3, και άλας με Νa ή Κ ενός οργανικού οξέος που περιέχει ένα άτομο C λιγότερο από την αρχική ένωση που υφίσταται την αλογονοφορμική αντίδραση
............................................................................

Με βάση τις παραπάνω διαφάνειες (που δείχνονταν σε προβολέα pverhead) συμπληρώνονταν τα φύλλα θεωρίας, ώστε φεύγοντας ο μαθητής, η μαθήτρια από την τάξη, να έχει καλές σημείωσεις.

Το φύλλο θεωρίας αποτελούσε ταυτόχρονα ένα καλό μέσο επανάληψης που απέδιδε περισσότερο αν γράφονταν σε τακτά χρονικά διαστήματα.

Επίδραση της συγκέντρωσης στην ταχύτητα μιας αντίδρασης

2011-02-22T13:58:00.002+02:00

(Ένα βίντεο του ΕΚΦΕ Ιωαννίνων, παρουσίαση: Σάκης Σουλής, επιμέλεια: Στέργιος Ναστόπουλος)

Εξουδετέρωση διαλύματος HCl από διάλυμα NaOH (τιτλοδότηση)

2011-02-14T20:13:00.002+02:00

Μια διαφορετική πόλωση - ηλεκτρόλυση

2011-02-12T16:50:00.003+02:00

Σκίτσο από τις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 1996.
Ηλεκτρόδιο αριστερά π.χ. άνοδος, συνδέεται στον θετικό πόλο της ηλεκτρικής πηγής (ανεβαίνουν ηλεκτρόνια) : Κώστας Σημίτης
Ηλεκτρόδιο δεξιά π.χ. κάθοδος, συνδεμένη στον αρνητικό πόλο της ηλεκτρικής πηγής (κατεβαίνουν ηλεκτρόνια) : Μιλτιάδης Έβερτ.
Ανιόντα, κατιόντα συνήθως ... το 80% του ηλεκτρολύτη.

Ο Αη Βασίλης με μπαϊτόνι στα Γιάννενα, δίπλα στην Παμβώτιδα

2011-01-01T11:34:00.002+02:00

Οδηγίες του Παιδ. Ινστιτούτου για τη διδασκαλία της Χημείας στο Γυμνάσιο, το σχολ. έτος 2010-11.

2010-09-19T08:01:00.004+03:00

ΧΗΜΕΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ
ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ (3 ΩΡΕΣ)
1.1 (σελ. 10-13) ΝΑΙ (1 ώρα)
1.2 (σελ. 15-19) ΝΑΙ (1 ώρα)

1η Εργαστηριακή άσκηση:
Η υποενότητα 1.3 «Φυσικές ιδιότητες των υλικών» (σελ. 20-22) ΝΑΙ (1 ώρα) προτείνεται να γίνει στο εργαστήριο, όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό (1η εργαστηριακή άσκηση, σελίδες 17-22 του Εργαστηριακού Οδηγού). Στην εργαστηριακή άσκηση μελετώνται πειραματικά δύο φυσικές ιδιότητες των υλικών (σκληρότητα και πυκνότητα) και προτείνεται να γίνει αναφορά στις άλλες ιδιότητες που αναφέρει το σχολικό βιβλίο.

ΕΝΟΤΗΤΑ 2: ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΟ ΑΤΟΜΟ (14 ΩΡΕΣ)
2.1 (σελ. 24-27) ΝΑΙ (1 ώρα).
2.2 (σελ. 30-34) ΝΑΙ (1 ώρα).

2η Εργαστηριακή άσκηση:
Η υποενότητα 2.3.1 «Περιεκτικότητα διαλύματος στα εκατό βάρος προς βάρος (% w/w)» (σελ. 35-36) ΝΑΙ (1 ώρα) προτείνεται να γίνει στο εργαστήριο, όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό (3η εργαστηριακή άσκηση, μέρος 1ο, σελίδες 27-28 του Εργαστηριακού Οδηγού) και να δοθεί έμφαση στην ποιοτική κατανόηση του φαινομένου και όχι στις αριθμητικές εφαρμογές.
2.3.2 (σελ. 37-38) ΝΑΙ (1 ώρα).

3η Εργαστηριακή άσκηση:
Η υποενότητα 2.3.3 «Περιεκτικότητα διαλύματος στα εκατό όγκο προς όγκο (% v/v)» (σελ. 38-39) ΝΑΙ (1 ώρα) προτείνεται να γίνει στο εργαστήριο, όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό (3η εργαστηριακή άσκηση, μέρος 3ο, σελίδες 31-32 του Εργαστηριακού Οδηγού) και να δοθεί έμφαση στην ποιοτική κατανόηση του φαινομένου και όχι στις αριθμητικές εφαρμογές.
2.4 (σελ. 41-43) ΝΑΙ. Η υποενότητα «Ρύπανση του νερού» προτείνεται να αντιμετωπιστεί με τη μορφή σχεδίου εργασίας (project) (2 ώρες).

4η Εργαστηριακή άσκηση:
Η υποενότητα 2.5 «Διαχωρισμός μιγμάτων» (σελ. 44-47) ΝΑΙ (1 ώρα) προτείνεται να γίνει στο εργαστήριο, όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό (4η εργαστηριακή άσκηση, μέρος 1ο σελίδα 34, μέρος 2ο σελίδα 35 και μέρος 3ο σελίδα 36). Η άσκηση αυτή προτείνεται να πραγματοποιηθεί στη διάρκεια μιας διδακτικής ώρας, η οποία να κατανεμηθεί ως εξής: Τα πέντε πρώτα λεπτά να διατεθούν για την έναρξη του 3ου μέρους. Καθώς οι μαθητές/τριες αναμένουν να ανέβει ο διαλύτης στο διηθητικό χαρτί, μπορεί να πραγματοποιηθεί το μέρος 1ο και το μέρος 2ο, και στη συνέχεια, να ολοκληρωθεί το μέρος 3ο, όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό.

2.6, 2.6.1 (σελ. 48-50) ΝΑΙ (1 ώρα).
Να παραληφθεί η εφαρμογή αριθ. 4 από την «Στάση για εμπέδωση» σελ. 50 και να προστεθεί ο πίνακας 4 (μέσον της σελίδας 52) έτσι ώστε να εξοικονομηθεί ικανοποιητικός χρόνος για τον ουσιαστικό σχολιασμό των διαφορών μεταξύ των μειγμάτων και των χημικών ουσιών (χωρίς να γίνει αναφορά στις φυσικές σταθερές που περιλαμβάνονται στην τελευταία σειρά του πίνακα 4 της σελ. 52).
2.6.2 (σελ. 51- 53) «Φυσικές σταθερές των χημικών ουσιών» ΟΧΙ.
Να διδαχθεί μόνο ο Πίνακας 4 «Διαφορές μειγμάτων και χημικών ουσιών», μέσον της σελίδας 52 ΝΑΙ.
2.7 (σελ. 54-57) ΝΑΙ (1 ώρα).
2.8 (σελ. 58-61) ΝΑΙ (1 ώρα).
2.9 (σελ. 62-66) ΝΑΙ (1 ώρα). Στην υποενότητα 2.9 «Υποατομικά σωματίδια – Ιόντα» προτείνεται να μη διδαχθεί το Παράθυρο στο εργαστήριο: «Αγωγιμότητα διαλύματος μαγειρικού άλατος» (σελ. 64).
2.10 (σελ. 67-69) ΝΑΙ (1 ώρα).
2.11 (σελ. 70-72) ΝΑΙ (1 ώρα).

ΕΝΟΤΗΤΑ 3: ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΣ ΑΕΡΑΣ (1 ΩΡΑ)
3.1 (σελ. 74-77) ΝΑΙ (1 ώρα)
3.2 (σελ. 78-82) «Οξυγόνο» ΟΧΙ.
3.3 (σελ. 83-86) «Διοξείδιο του άνθρακα» ΟΧΙ.
3.4 (σελ. 87-89) «Η ρύπανση του αέρα» ΟΧΙ.

ΕΝΟΤΗΤΑ 4: ΕΔΑΦΟΣ (2 ΩΡΕΣ)
4.1 (σελ. 94-97) ΝΑΙ (1 ώρα)
4.2 (σελ. 98-100) ΝΑΙ (1 ώρα)

ΧΗΜΕΙΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ
ΕΝΟΤΗΤΑ 2: ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ - ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ, (6 ΩΡΕΣ)

1. Ο ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ
1.1 μέχρι και 1.4 (σελ. 48-51) NAI (1 ώρα)

2. ΤΑ ΑΛΚΑΛΙΑ
2.1, 2.2 (σελ. 52-55) «Τα αλκάλια» ΟΧΙ.

3. ΜΕΡΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ
3.1 και 3.4 (σελ. 56-57 και 60) ΝΑΙ (1 ώρα).
1η Εργαστηριακή άσκηση:
Η υποενότητα 3.2 «Οι αντιδράσεις των μετάλλων με αραιά διαλύματα οξέων», (σελ. 58) ΝΑΙ (1 ώρα) προτείνεται να γίνει στο εργαστήριο με έμφαση στην ποιοτική εξέταση δύο/τριών παραδειγμάτων χημικών αντιδράσεων, χωρίς να δίνεται έμφαση στη γραφή των χημικών τύπων (π.χ. υδροχλωρικό οξύ και χαλκός, ψευδάργυρος, σίδηρος ή αργίλιο με πειραματική παρατήρηση την έκλυση υδρογόνου όπως περιγράφεται στον Εργαστηριακό Οδηγό, Πείραμα 1.5 σελ. 24-25).
3.3 (σελ. 59 έως 60 άνω) «Η απλή αντικατάσταση» ΟΧΙ.

4. Ο ΑΝΘΡΑΚΑΣ
4.1 μέχρι και 4.6 (σελ. 64 έως 67) ΝΑΙ (1 ώρα).

5. ΤΟ ΠΥΡΙΤΙΟ
5.1 μέχρι και 5.5 (σελ. 68 έως 71) ΝΑΙ (2 ώρες):
Η υποενότητα «Το πυρίτιο» προτείνεται να αντιμετωπιστεί με τη μορφή σχεδίου εργασίας (project) με έμφαση σε εφαρμογές και χρήσεις των υλικών.

6. ΤΑ ΑΛΟΓΟΝΑ
6.1 μέχρι και 6.4 (σελ. 74 έως 78) «Τα αλογόνα» ΟΧΙ.

ΕΝΟΤΗΤΑ 3: Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑ, (5 ΩΡΕΣ)

1. ΟΙ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ
1.1 και 1.3 (σελ. 80 έως 84 άνω) ΝΑΙ (1 ώρα).
1.2 (σελ. 81-82 μέση) «Ταξινόμηση υδρογονανθράκων» ΟΧΙ.
1.4 μέχρι και 1.6 (σελ. 84 έως 86 άνω) ΝΑΙ (1 ώρα).

2. ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ – ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ – ΠΕΤΡΟΧΗΜΙΚΑ
2.1 μέχρι και 2.5 (σελ. 88 έως 91) ΝΑΙ (1 ώρα).
2.6 μέχρι και 2.10 (σελ. 91 έως 93) ΝΑΙ (1 ώρα)
Στην υποενότητα 2.7 «Πολυμερισμός» προτείνεται να δοθεί έμφαση μόνο στον ορισμό του πολυμερούς και όχι στη γραφή των αντιδράσεων.

3. Η ΑΙΘΑΝΟΛΗ
3.1 μέχρι και 3.6 (σελ. 96 έως 99) ΝΑΙ (1 ώρα).

4. ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ – ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ – ΛΙΠΗ
4.1 μέχρι και 4.5 (σελ 100-107) «Υδατάνθρακες-Πρωτεΐνες-Λίπη» ΟΧΙ.

ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΟΞΕΑ-ΒΑΣΕΙΣ-ΑΛΑΤΑ (9 ΩΡΕΣ)

1. ΤΑ ΟΞΕΑ
1.1, 1.2 (σελ. 12 έως 15) ΝΑΙ (1 ώρα).
Στην υποενότητα 1.2 «Οξέα κατά Arrhenius» προτείνεται να διδαχθούν μόνο δύο παραδείγματα από τον πίνακα 1 (σελ. 15).
1.3 μέχρι και 1.6 (σελ. 16 έως 18) ΝΑΙ (1 ώρα).

2. ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ
2.1, 2.2, 2.3 (σελ. 20 έως 23) ΝΑΙ (1ώρα).
Στην υποενότητα 2.2 «Βάσεις κατά Arrhenius» προτείνεται να διδαχθούν μόνο δύο παραδείγματα από τον πίνακα 2 (σελ. 22).
2η Εργαστηριακή άσκηση:
Μετά την υποενότητα 2 να πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τον Εργαστηριακό Οδηγό το πείραμα 1.1 «Μέτρηση του pH των διαλυμάτων ορισμένων οξέων με πεχαμετρικό χαρτί» (σελ. 14-15) και το πείραμα 2.1 «Βασικές ιδιότητες διαλυμάτων καθημερινής χρήσης» (σελ. 30-31) (1 ώρα).

3. ΕΞΟΥΔΕΤΕΡΩΣΗ
3.1 (σελ. 26 έως 29) ΝΑΙ (1 ώρα).
3η Εργαστηριακή άσκηση:
Μετά την υποενότητα 3 να πραγματοποιηθεί σύμφωνα με τον Εργαστηριακό Οδηγό το πείραμα 3.1 «Διαδοχικές εξουδετερώσεις οξέος από βάση και το αντίστροφο» (σελ. 40-41) (1 ώρα).

4. ΤΑ ΑΛΑΤΑ
4.1 και 4.3 (σελ. 30 ως 34) ΝΑΙ (1 ώρα).
Στην υποενότητα 4.3 να μην απομνημονευθεί ο πίνακας 3 «Ορισμένα άλατα» (σελ. 33).
4.2 (σελ. 32) «Σχηματισμός κρυστάλλων θειικού βαρίου» ΟΧΙ.
4.4 (σελ. 34) «Ευδιάλυτα και δυσδιάλυτα άλατα» ΟΧΙ.

5. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ των οξέων, βάσεων και αλάτων στην καθημερινή ζωή
5.1 μέχρι και 5.4 (σελ. 38 μέχρι 45) ΝΑΙ (2 ώρες)
Η υποενότητα «Εφαρμογές των οξέων, βάσεων και αλάτων στην καθημερινή ζωή» προτείνεται να αντιμετωπιστεί ως σχέδιο εργασίας (Project). Το θέμα μπορεί να δοθεί στην αρχή της υποενότητας ώστε οι μαθητές/ριες να εργασθούν παράλληλα με τη διδασκαλία των υποενοτήτων, έτσι ώστε να ολοκληρωθεί εγκαίρως και να παρουσιασθεί στην τάξη.

Η προτεινόμενη αναδιάταξη της ροής της ύλης εξυπηρετεί τόσο στη διαδοχική περαιτέρω εμβάθυνση βασικών εννοιών που εισήχθησαν στην Β’ Τάξη Γυμνασίου (στοιχεία και ενώσεις) επικεντρώνοντας σε παραδείγματα στοιχείων και ενώσεων μέσα από την ταξινόμηση των στοιχείων στον περιοδικό πίνακα, τα οποία αναμένεται να κεντρίζουν το ενδιαφέρον των μαθητών/τριών με τη σύνδεσή τους με την καθημερινή ζωή, όσο και στον καλύτερο συγχρονισμό μαθημάτων, π.χ με τη Βιολογία Γ’ τάξης Γυμνασίου (βλ. Ενότητα 1.1. Τα μόρια της ζωής). Η ενότητα «Οξέα-βάσεις-άλατα» εμπεριέχει αρκετές έννοιες με υψηλή νοητική απαίτηση για μαθητές/τριες της ηλικίας αυτής, και ο προτεινόμενος τρόπος διδασκαλίας του συνόλου των ενοτήτων στοχεύει στο να δοθεί ικανός διδακτικός χρόνος στην ανάπτυξή της χωρίς να μειώνεται το ενδιαφέρον των μαθητών/τριών για το μάθημα. Τέλος με την προτεινόμενη αναδιάταξη, θα επιτευχθεί μια πιο σφαιρική και ολοκληρωμένη κάλυψη της διδακτέας ύλης.

Η σύνθεση της αμμωνίας στον τοίχο με μπογιά

2010-07-25T09:13:00.002+03:00

Παραγωγή και ανίχνευση διοξειδίου του άνθρακα CO2.

2010-06-08T03:09:00.005+03:00

Το διάλυμα HCL που προστίθεται είναι αραιωμένο HCL του εμπορίου (φυάλη από super market) με αναλογία 1:1.
Στην κωνική φυάλη πέφτοντας το HCL στα χαλίκια (ανθρακικό ασβέστιο) παράγεται διοξέιδιο του άνθρακα, που μέσα από τον ελαστικό σωλήνα διοχετεύεται στο ποτήρι που περιέχει διαυγές ασβεστόνερο .
Το CO2 σαν όξινο οξείδιο αντδρά με τη βάση Ca(OH)2 σχηματίζοντας ανθρακικό ασβέστιο που είναι σχεδόν αδιάλυτο στο νερό. Το ασβεστόνερο θολώνει.
Συνεχίζοντας την διοχέτευση διοξειδίου του άνθρακα το ανθρακικό ασβέστιο μετατρέπεται σε όξινο ανθρακικό ασβέστιο Ca(HCO3)2 που είναι ευδιάλυτο στο νερό, και έτσι το θολωμένο ασβστόνερο διαυγάζει.
Η αμφίδρομη αντίδραση μεταξύ CaCO3 και Ca(HCO3)2 δημιούργησε συν τω χρόνω τους σταλακτίτες και σταλαγμίτες στα σπήλαια.

Μεταβολή pH στην προσθήκη διαλύματος ισχυρής βάσης, σε διάλυμα ισχυρού οξέος.

2010-05-29T21:40:00.007+03:00

Σε ποτήρι ζέσεως βρίσκονται 50 ml διαλύματος HCl 0,1 Μ.
Προσθέτουμε σταδιακά, από προχοϊδα, διάλυμα NαΟΗ 0,1 Μ.
Υπολογίστε το pH, αφού έχει προστεθεί ο παρακάτω όγκος διαλύματος ΝαΟΗ.
0ml 10,0ml 25,0ml 45,0ml 49,0ml 49,9ml 50,0ml 50,1ml 51,0ml 55,0ml.

Συμπληρώνοντας τον πίνακα, θα βοηθηθείτε στη λύση.
Από ποιο όγκο και πέρα του διαλύματος ΝαΟΗ που προστίθεται, περισσεύει ΝαΟΗ στο διάλυμα;
Σχεδιάστε το διάγραμμα που δείχνει το pH του διαλύματος, συναρτήσει του όγκου του προστιθέμενου διαλύματος ΝαΟΗ.
Τι παρατηρείτε στην περιοχή από 49ml μέχρι 51ml του διαλύματος ΝαΟΗ που προστίθεται;
(Δίνονται οι λογάριθμοι που θα χρειαστείτε)

ΣΗΜ: Η άσκηση γράφτηκε γύρω στα 1984, για το μάθημα της Χημείας στην Α -Β Δέσμη, από κάποιο από τα βιβλία ασκήσεων Χημείας, τα εξώφυλλα των οποίων φαίνονται στη δεξιά στήλη του ιστολογίου. Τώρα πιθανόν να υπάρχει στα σημερινά βιβλία χημείας θετικής κατεύθυνσης της Γ Λυκείου.

Αξίζει η κατάστρωση της λύσης σε πίνακα, καθώς και γραφική παράσταση του pH, που δείχνει την απότομη μεταβολή του στο ισοδύναμο σημείο.

pH διαλύματος καθώς προσθέτουμε ασθενή βάση σε ισχυρό οξύ.

2010-05-28T09:42:00.006+03:00

Σε μιά τιτλοδότηση προσθέτουμε διάλυμα ΝΗ3 0.1Μ σε 20ml διαλύματος HCl 0,1 Μ.
Ποιό το pH του διαλύματος αφού έχουν προστεθεί τα παρακάτω ποσά ΝΗ3:
0ml, 5ml, 10ml, 20ml, 25ml, 30ml.
Να γίνει το διάγραμμα του pH του διαλύματος, συναρτήσει του προστιθέμενου όγκου διαλύματος αμμωνίας.
Δίνονται οι σταθερές διάστασης νερού και αμμωνίας.

Άνωση - Αρχή του Αρχιμήδη

2010-05-21T08:34:00.002+03:00

Ο Αρχιμήδης (287 π.Χ.-212 π.Χ.) ήταν ένας από τους μεγάλους μαθηματικούς μηχανικούς και φυσικούς του αρχαίου Ελληνικού χώρου και μία από τις μεγαλύτερες μαθηματικές ευφυίες του κόσμου. Γεννήθηκε, έζησε και πέθανε στις Συρακούσες, την μεγάλη Ελληνική αποικία της Σικελίας.

Πατέρας του Αρχιμήδη ήταν ο αστρονόμος Φειδίας, που είχε δεσμούς φιλίας με το βασιλικό γένος των Συρακουσών. Ο Αρχιμήδης ταξίδεψε στην Αίγυπτο και ήρθε σε επαφή με τους διαδόχους του Ευκλείδη, τους Ερατοσθένη και Δοσίθεο, ενώ ήταν φίλος και συμμαθητής του Κόνωνα του Σάμιου.
Το έργο του Αρχιμήδη υπήρξε τεράστιο, τόσο ποιοτικά όσο και ποσοτικά και η ερευνητική ματιά του κάλυψε πολλούς τομείς : γεωμετρία, οπτική (κατοπτρική), υδραυλική, μηχανική, αρχιτεκτονική και την πολιορκητική. Συνέδεσε το όνομά του με την γένεση της μηχανικής στην αρχαία Ελλάδα και με την λύση περίφημων μαθηματικών προβλημάτων, καθώς και με τις αμυντικές εφευρέσεις του που χρησιμοποιήθηκαν όταν οι Ρωμαίοι πολιορκούσαν την πατρίδα του, τις Συρακούσες.
Στον χώρο της εφαρμοσμένης μηχανικής ο Αρχιμήδης επινόησε ιδιοφυείς μηχανές κάθε είδους. Εφηύρε τον ρωμαϊκό ζυγό (καντάρι), το τρίσπαστο (ανυψωτική τριπλή τροχαλία) και τον ατέρμονα κοχλία "έλιξ του Αρχιμήδους" , μηχανή άντλησης νερού από ποταμούς και φρέατα (η οποία χρησιμοποιείται ακόμα και στις μέρες μας σε περιοχές της βόρειας Αφρικής). Κατασκεύασε ένα υδραυλικό ρολόι το οποίο υπολόγιζε με μεγάλη ακρίβεια τις ώρες (και ειδοποιούσε για την αλλαγή της ώρας).

Μεγάλη φήμη απέκτησαν οι πολεμικές μηχανές του Αρχιμήδη : "αρχιτρόνιτο" (πυροβόλο ατμού), "καταπέλτες" , "άρπαγες" (μηχανισμός που ανύψωνε και αναποδογύριζε πλοία) και "κάτοπτρα" για την καύση των Ρωμαϊκών εχθρικών πλοίων (με παραβολικά κάτοπτρα όπως αποδείχτηκε από τα πειράματα του μηχανικού Ι. Σακκά ο οποίος το 1973 απέδειξε τον τρόπο με τον οποίο ο Αρχιμήδης έκαψε τον ρωμαϊκό στόλο).

Σύμφωνα με την παράδοση, όταν η πόλη μετά από τριετή αντίσταση των ελλήνων- κατελήφθη με προδοσία, ένας ρωμαίος στρατιώτης σκότωσε τον Έλληνα επιστήμονα, ενώ αυτός ήταν προσηλωμένος σε κάποιο γεωμετρικό πρόβλημα . "ΜΗ ΜΟΥ ΤΟΥΣ ΚΥΚΛΟΥΣ ΤΑΡΑΤΤΕ" πρόλαβε να του απαντήσει ο Έλληνας επιστήμονας...
Ο Αρχιμήδης επηρέασε σε μεγάλο βαθμό την ευρωπαϊκή επιστημονική σκέψη, καθώς και τους Άραβες επιστήμονες, οι οποίοι αντέγραψαν όλα τα έργα του στα αραβικά, γλώσσα στην οποία διασώθηκαν αρκετά, αφού τα πρωτότυπα είχαν χαθεί.

Παν σώμα βυθιζόμενο σε υγρό, δέχεται άνωση ίση με το βάρος του εκτοπιζομένου υγρού.

Διδασκαλία της αρχής του Le Chatelier's επί πίνακος.

2010-05-13T03:09:00.002+03:00

Η αρχή Le Chatelier's στη wikipedia

ΚΟΡΕσμενοι ΥΔΡΟγονανθρακες από Κέρκυρα

2010-05-11T20:25:00.000+03:00

Η ηφαιστειακή στάχτη κάλυψε τον ουρανό.

2010-04-19T23:08:00.003+03:00

Περισσότερες φωτογραφίες από την έκρηξη στάχτης του ηφαίστειου της Ισλανδίας ΕΔΩ.

Παράχτηκε το 117στό στοιχείο (με 117 πρωτόνια) στο CERN της Μόσχας.

2010-04-12T21:52:00.004+03:00

Επιμέλεια: , Στέφανος Κρίκκης, Εύη Ελευθεριάδου
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Σάββατο 10 Απριλίου 2010 στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ»
Ένα καινούργιο στοιχείο, που κανείς ακόμη δεν μπορεί να προβλέψει τη χρησιμότητά του, δημιούργησαν Αμερικανοί και Ρώσοι επιστήμονες στο Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών της πόλης Ντούμπνα, στον Βόλγα.

Στο νέο αυτό στοιχείο έδωσαν προσωρινά το όνομα ununseptium.
Δημιουργήθηκε μέσα σε ένα πολύπλοκο μηχάνημα που λέγεται Διαχωριστής Ιχνών Βαρέων Ισοτόπων. «Οι επιστήμονες από το Κέντρο της Ντούμπνα μαζί με συναδέλφους τους από Εθνικό Εργαστήριο Lawrence Livermore της Καλιφόρνιας, βομβάρδισαν ισότοπα του στοιχείου μπερκέλιο σε ισότοτα του στοιχείου ασβέστιο 48 και από τη σύγκρουση προέκυψε ένας νέος πυρήνας που ανήκει σε αυτό το στοιχείο, το οποίο μέχρι σήμερα κανείς δεν είχε δει μπροστά του αλλά πολλοί υπέθεταν τη δυνατότητα δημιουργίας του», λέει στα «ΝΕΑ» ο κ. Θανάσης Γκοντελίτσας.

Στην Ντούμπνα, σε απόσταση 120 χιλιομέτρων βόρεια της Μόσχας, έγινε υπό την εποπτεία του δρος Γιούρι Ογκανεσιάν, μια διαδικασία που δεν μπορεί να κάνει η Φύση. «Τα ισότοπα είναι πυρήνες ατόμων. Οι πυρήνες είναι θετικά φορτισμένοι και γι΄ αυτό δεν μπορούν να πλησιάσουν πολύ ο ένας τον άλλον.
Απωθούνται και δεν έλκονται. Για να πέσει ο ένας πάνω στο άλλον, πρέπει κάποιος να τους εξωθήσει αφού τους προσδώσει μεγάλη ενέργεια», προσθέτει ο κ. Θανάσης Γκοντελίτσας. Αυτό είναι δουλειά του επιταχυντή που αποκαλείται κύκλοτρο.

Οι Αμερικανοί και Ρώσοι ειδικοί προχώρησαν λοιπόν σε μια πυρηνική σύντηξη, σε μια πυρηνοσύνθεση και δημιούργησαν το νέο αυτό στοιχείο. Ειδικότερα κατάφεραν να δημιουργήσουν 6 πυρήνες του στοιχείου αυτού και το αποτέλεσμα της δουλειάς τους εγκρίθηκε για δημοσίευση στην επιστημονική επιθεώρηση Ρhysical Review Letters με τίτλο «Synthesis of a Νew Εlement With Αtomic Νumber Ζ = 117».

Το καινούργιο στοιχείο, που αναμένεται να αποκτήσει επίσημο όνομα εν καιρώ από τη Διεθνή Ενωση Καθαρής και Εφαρμοσμένης Χημείας, έχει αριθμό 117.
Εχει δηλαδή στον πυρήνα του 117 πρωτόνια.
Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει στη Φύση.
Η Φύση πιστεύεται ότι έχει «καταφέρει» να φτιάξει μέχρι πλουτώνιο (ίχνη του για την ακρίβεια) που έχει ατομικό αριθμό 94. Το ουράνιο, έχει 92 πρωτόνια.
Από εκεί και πάνω υπάρχουν τα στοιχεία (τα λεγόμενα υπερουράνια) που έχει δημιουργήσει ο άνθρωπος όπως το μπερκέλιο, που χρησιμοποιήθηκε στην περίπτωσή μας, το αμερίκιο, το νομπέλιο (που δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια του Σχεδίου Μανχάταν), το Καλιφόρνιο, το Κιούριο, το Κοπέρνικουμ

O επίκουρος καθηγητής Ορυκτολογίας και Πετρολογίας στο ΑΠΘ, Θανάσης Γκοντελίτσας, ο οποίος το 1998 είχε επισκεφθεί τις άλλοτε κρυφές εγκαταστάσεις της ρωσικής πόλης, μιλάει στα «ΝΕΑ» για τον πρωτοποριακό τεχνικό εξοπλισμό με τον οποίο έγινε η «ανακάλυψη», αλλά και για τα καινούργια στοιχεία που προσπαθούν να δημιουργήσουν οι επιστήμονες για να τα χρησιμοποιήσουν ως πηγές ενέργειας, στη Γη ή το Διάστημα.
«Ηδη από τη δεκαετία του 1950, η σοβιετική κυβέρνηση είχε φτιάξει έναν τεράστιο επιταχυντή τον οποίο μας έδειξαν οι ρώσοι επιστήμονες όταν βρέθηκα εκεί τον Μάιο του 1998, στο πλαίσιο συνεδρίου για διαχείριση πυρηνικών αποβλήτων.
Θυμάμαι ότι οι βίδες που συγκρατούσαν τα διάφορα μέρη του ήταν μεγάλες σαν καθίσματα και ακόμη και σήμερα τις έχουν σαν εκθέματα. Τεράστιοι ήταν ακόμη και οι μαγνήτες του μηχανήματος. Ο εξοπλισμός αυτός μαζί με τους διάφορους πυρηνικούς αντιδραστήρες, τις πηγές νετρονίων που είχαν αναπτύξει αλλά και τις διατάξεις για πυρηνική σύντηξη, δείχνουν πόση τεχνογνωσία έκρυβε πριν από δεκαετίες αυτό το μεγάλο ερευνητικό συγκρότημα που βρίσκεται πάνω σε ένα νησάκι στον ποταμό Βόλγα». Τα τελευταία χρόνια εργάζονται εκεί επιστήμονες από διάφορες χώρες.

Το στοιχείο ununseptium φαίνεται πως ανήκει στα αλογόνα.
Αλλα στοιχεία που έχει δημιουργήσει ο άνθρωπος είναι βαριά χημικά στοιχεία και ανήκουν στα μέταλλα. Λέγονται και ασταθή καθώς είναι ραδιενεργά και εκπέμπουν ακτινοβολίες α, β, γ. Μπορεί να ακτινοβολούν για εκατοντάδες ή χιλιάδες χρόνια μέχρι να εκφυλιστεί ο πυρήνας τους.
Το σίγουρο είναι ότι σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιηθούν μαζί με άλλα υλικά για να δημιουργηθούν καινούργιες πηγές ενέργειας. Τα διαστημόπλοια Voyager που ταξιδεύουν στο Διάστημα από τη δεκαετία του 1970, έχουν χρησιμοποιήσει ανάλογα υπερουράνια στοιχεία.
Ομως τα στοιχεία αυτά μπορεί να χρησιμεύσουν για ανάγκες που κανείς μέχρι τώρα δεν έχει προβλέψει ή δεν μπορεί να φανταστεί. Γεγονός όμως είναι ότι πρόκειται για ιδιαίτερα... ευαίσθητα στοιχεία. Ελάχιστα επιστημονικά κέντρα στον κόσμο λέγεται ότι μπορούν να παραγάγουν ορισμένα υπερ-ουράνια στοιχεία. Το κόστος τους για μια ποσότητα μικρογραμμαρίων ανέρχεται σε δεκάδες χιλιάδες ευρώ.
Οι επιστήμονες που θέλουν να κάνουν έρευνες σε αυτά, προμηθεύονται απειροελάχιστες ποσότητες και μόνον ύστερα από εξουσιοδότηση της Διεθνούς Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας. Το μπερκέλιο που χρησιμοποιήθηκε στην Ντούμπνα, είχε παραχθεί σε ποσότητα 20 μιλιγκράμ, στον ερευνητικό πυρηνικό αντιδραστήρα του αμερικανικού Εθνικού Εργαστηρίου Οak Ridge.

Διαγωνισμός Χημείας Β - Γ Λυκείου της ΕΕΧ 2010. Θέματα & Απαντήσεις

2010-03-21T13:14:00.003+02:00

ΑΣΚΗΣΗ 1

Ένα διάλυμα (Δ) περιέχει HCl 0,1Μ και μονοπρωτικό οξύ ΗΑ 0,1Μ (Κa=10^-5).

(α) Ποιο είναι το pH του διαλύματος Δ και ο βαθμός ιοντισμού του ΗΑ;

(β) Σε 1L του Δ προσθέτουμε 0,15 mol KOH, χωρίς μεταβολή όγκου, οπότε προκύπτει διάλυμα Δ1. Ποιο είναι το pH του διαλύματος Δ1;

(γ) Σε 1L του Δ προσθέτουμε 0,2 mol KOH, χωρίς μεταβολή όγκου, οπότε προκύπτει διάλυμα Δ2. Ποιο είναι το pH του διαλύματος Δ2;

(δ) Σε 1L του Δ προσθέτουμε 0,3 mol KOH, χωρίς μεταβολή όγκου, οπότε προκύπτει διάλυμα Δ3. Ποιο είναι το pH του διαλύματος Δ3;

ΑΣΚΗΣΗ 2

Έχουμε δύο διαλύματα, ένα μεθανικού οξέος (Κ_a = 10^-4) συγκέντρωσης 0,1 Μ και ένα αιθανικού οξέος (Κ_a = 10^-5). Τα δύο αυτά διαλύματα έχουν το ίδιο pH. Αναμιγνύοντας 500 mL από το καθένα από τα διαλύματα αυτά προκύπτει το διάλυμα Α. Στο διάλυμα Α προσθέτουμε 10 g Mg.

Υπολογίστε:

(α) το pH των δύο διαλυμάτων των οξέων.

(β) τον όγκο του αερίου που εκλύεται υπό STP μετά την προσθήκη του μαγνησίου.

(γ) την ποσότητα μαγνησίου που δεν αντέδρασε.

(δ) Τα mL διαλύματος 0,10 Μ KMnO₄ που απαιτούνται, ώστε να αποχρωματιστούν 500 mL διαλύματος Α;

Ανίχνευση ανιόντων Cl, Br, J

2010-03-14T19:31:00.005+02:00

Από τα αλογονούχα άλατα ο AgCl είναι λευκός, o AgBr λευκοκίτρινος διαλυτός σε υδατικό διάλυμα NH3, o ΑgJ κίτρινος αδιάλυτος σε υδατικό διάλυμα NH3.

Το ίζημα του AgCl είναι φωτοπαθές και αν εκτεθεί σε ηλιακό φως μαυρίζει.

Ερωτήσεις και άλλες δραστηριότητες (από τον εργαστηριακό οδηγό Χημείας της Α Λυκείου Στέλιου Λιοδάκη – Δημήτρη Γάκη)

Ένα «άγνωστο» στερεό είναι η AgNO3 ή Cu(NO3)2. Μπορείτε να προτείνετε μια απλή διαδικασία για να το ταυτοποιήσετε;

Για την ποιοτική ανίχνευση, εκτός από το χρώμα του ιζήματος εξετάζονται και άλλοι παράγοντες. Ποιοι είναι αυτοί;

Ελέγξτε αν το νερό της βρύσης έχει χλωριόντα. Σε ποιες περιοχές αναμένεται μεγαλύτερη περιεκτικότητα του νερού σε ιόντα χλωρίου;

Ιωδοφορμική αντίδραση ...αιθανόλη και μεθυλοδευτεροταγείς αλκοόλες...ακεταλδεϋδη και μεθυλοκετόνες.

2010-03-12T19:58:00.009+02:00

Η αιθυλική αλκοόλη και οι μεθυλοδευτεροταγείς αλκοόλες, καθώς και οι αντίστοιχες καρβονυλικές ενώσεις -προϊόντα οξείδωσής τους-, δηλαδή η ακεταλδεϋδη και οι μεθυλοκετόνες δίνουν την αλοφορμική αντίδραση.
Κατά την αντίδραση αυτή οι παραπάνω αλκοόλες με επίδραση αλογόνου (Cl, Br, J) υφίστανται οξείδωση και στη συνέχεια αλογόνωση του προϊόντος της οξείδωσης.
Το προϊόν αυτό με επίδραση τελικά καυστικών αλκαλίων (ΝαΟΗ, ΚΟΗ) διασπάται με σχηματισμό τρισαλογονομεθανίου ή αλογονοφορμίου CHX3.

Τα υδραλογόνα ΗΧ που ενδιάμεσα σχηματίζονται, εξουδετερώνονται από τα καυστικά αλκάλια.
Ειδικότερα η αντίδραση ιωδοφορμίου, το CHJ3 είναι κίτρινο στερεό με χαρακτηριστική οσμή, μπορεί εύκολα να ανιχνευθεί, χρησιμοποιείται στην εύρεση συντακτικού τύπου ενώσεων.
Από τις τρείς πεντανόλες μόνο η πεντανόλη 2 δίνει την αντίδραση του ιωδοφορμίου. Από όλες τις πρωτοταγείς αλκοόλες μόνο η αιθανόλη.
Από όλες τις αλδεϋδες μόνο η αιθανάλη.

Πραγματοποίηση της αντίδρασης ιωδοφορμίου
1. Σε δοκιμαστικό σωλήνα βάλε 0,5 g Ιωδίου και 2 ml αιθανόλης. Θέρμανε τον σωλήνα σε υδατόλουτρο μέχρι να βράσει το περιεχόμενό του.
2. Πρόσθεσε στο διάλυμα περίπου 1 gr ΝαΟΗ ή ΚΟΗ και ανακίνησε το δοκιμαστικό σωλήνα

3. Παρατήρησε ότι το διάλυμα έγινε κίτρινο και αναδύει χαρακτηριστική οσμή λόγω του CHJ3 που σχηματίστηκε. Πρόσθεσε νερό στο δοκιμαστικό σωλήνα μέχρι τα 3/4 περίπου του ύψους του και παρατήρησε το ίζημα του CHJ3.

4. Επανάλαβε το πείραμα διαδοχικά, χρησιμοποιώντας μεθανόλη, ακετόνη κλπ αντί για αιθανόλη. Παρατήρησε ποιές οργανικές ενώσεις δίνουν την αλογονοφορμική αντίδραση.

Αντλήσαμε από:
1) Οργανική Χημεία Γ. Κυριακού -Χημικός Μηχανικός -Αθήνα 1978 Εκδόσεις Παπαδημητρόπουλοι.
2) Οδηγός Πειραμάτων Χημείας Σιδέρης Μητσιάδης - Σχολ. Σύμβουλος Φυσικός Αθήνα 1994 Εκδόσεις Σαββάλα
3) Οργανική Χημεία Πέτρου Ιακώβου - Χημικός Μηχανικός - Θεσσαλονίκη 1995 Εκδόσεις Ζήτη

Προσδιορισμός CH3COOH στο ξίδι. Τιτλοδότηση.

2010-03-11T08:00:00.005+02:00

Προσδιορισμός της περιεκτικότητας του ξιδιού σε οξικό οξύ
ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ – ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ

1. Από το δείγμα ενός λευκού ξιδιού του εμπορίου λαμβάνονται με σιφώνιο 5 ml ξίδι και φέρονται στην ογκομετρική φιάλη των 250 ml, όπου αραιώνονται με απιονισμένο νερό.

2. Από το αραιωμένο διάλυμα λαμβάνονται 50 ml. Με πεχαμετρικό χαρτί εκτίμησε (ή μέτρησε με πεχάμετρο) το PH του διαλύματος του ξιδιού στην κωνική φιάλη. Προστίθενται 2-3 σταγόνες δείκτη φαινολοφθαλεϊνης. ΑΡΧΙΚΟ PΗ = . . .

3. Στην προχοϊδα έχουμε ετοιμάσει και τοποθετήσει διάλυμα ΝaΟΗ 0,1 M.
Σημειώνουμε τον αρχικό όγκο του διαλύματος ΝaΟΗ στην προχοϊδα.

V1 = . . . . .

4. Ανοίγουμε την στρόφιγγα της προχοϊδας και προσθέτουμε αργά διάλυμα ΝaΟΗ στο διάλυμα του ξιδιού της κωνικής φιάλης.

5. Εκτίμησε με πεχαμετρικό χαρτί (ή μέτρησε με πεχάμετρο) το PH του διαλύματος στην κωνική φιάλη όταν έχεις προσθέσει 2, 4, 6, 8 ml διaλύματος ΝαΟΗ 0,1 Μ.
0 ml ΝαΟΗ 2 ml ΝαΟΗ 4 ml ΝαΟΗ 6 ml ΝαΟΗ 8 ml ΝαΟΗ
PΗ= PΗ= PΗ= PΗ= PΗ=
Τι διαπιστώνεις; . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6. Συνέχισε να προσθέτεις διάλυμα ΝαΟΗ με μεγαλύτερη προσοχή.
Μόλις δεις αλλαγή στο χρώμα του διαλύματος στην κωνική φιάλη (κοκκινίζει ελαφρά) σταμάτησε να προσθέτεις διάλυμα ΝαΟΗ. Έφτασες στο ισοδύναμο σημείο της εξουδετέρωσης του ασθενούς οξέος από την ισχυρή βάση ΝαΟΗ.
Σημείωσε τον τελικό όγκο του διαλύματος ΝαΟΗ στην προχοϊδα. V2 = . . .
Πόσο όγκο διαλύματος ΝαΟΗ 0,1M πρόσθεσες συνολικά;

Προσπάθησε να εκτιμήσεις με πεχαμετρικό χαρτί (ή μέτρησε με πεχάμετρο) το PH του διαλύματος. Στη κωνική φιάλη βρίσκεται τώρα διάλυμα του άλατος CH3COONa. (Ένα βασικό σημείο στην ογκομετρική ανάλυση είναι η εκλογή του κατάλληλου δείκτη, δηλαδή δείκτη ο οποίος να αλλάζει χρώμα στο ισοδύναμο σημείο. Για την περίπτωση του CH3COOH - NaOH το PH στο ισοδύναμο σημείο αναμένεται να είναι γύρω στο 8 με 8,5. Η φαινολοφθαλεϊνη από άχρωμη σε PH<8,3,>

7. Συνέχισε να προσθέτεις ΝαΟΗ. Εκτίμησε το PH του διαλύματος όταν έχεις προσθέσει 12, 14, 16 ml διaλύματος ΝαOH.
Τι συμπεραίνεις; . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

8. Κατασκεύασε το διάγραμμα του PH του διαλύματος συνaρτήσει του όγκου του προστιθέμενου διαλύματος ΝaOH. Πρέπει να βρεις αντίστοιχο διάγραμμα με το διάγραμμα της εικόνας 3.15 του βιβλίου θεωρίας.

9. Αν υποθέσουμε ότι στο δείγμα των 5ml που πήραμε από το ξίδι του εμπορίου περιέχονται α mol CH3COOH, τότε λόγω της αραίωσης στην κωνική φιάλη βάλαμε α/5 mol CH3COOH.
Αυτά τα α/5 mol εξουδετερώθηκαν με . . . ml διαλύματος ΝαOH.
Αφού υπολογίσεις το α, μετά υπολόγισε την περιεκτικότητα του ξιδιού σε CH3COOH.
Αν βρήκες παραπλήσια περιεκτικότητα με την αναγραφόμενη στο μπουκάλι του ξιδιού έκανες μια πολύ καλή εργασία ποσοτικής ανάλυσης.

10. Επανέλαβε την διαδικασία, χρησιμοποιώντας δείκτη κόκκινου λάχανου.

Η εργαστηριακή άσκηση σε φύλλο εργασίας

Πως είναι δυνατόν να υπάρχει χημικός πόλεμος ενάντια σε διαδηλωτές, εργαζόμενους, συνταξιούχους, φοιτητές, μαθητές;

2010-03-08T22:07:00.005+02:00

Στο θέμα των χημικών που χρησιμοποιεί η Αστυνομία αναφέρεται ο ΣΥΡΙΖΑ με ερώτηση προς τους υπουργούς Μ.Χρυσοχοΐδη και Γ.Ραγκούση. Οι βουλευτές σημειώνουν ότι οι αστυνομικοί χρησιμοποιούν χημικό, το οποίο έχει απαγορευθεί, ενώ ζητούν να καταλογιστούν ευθύνες για την επίθεση στον Μ. Γλέζο.

Στο κείμενο της ερώτησης αναφέρονται, μεταξύ άλλων, τα εξής:

«Η χρήση των αερίων CS και CN, βασικότερων συστατικών των σύγχρονων 'δακρυγόνων', από τις ΗΠΑ στον πόλεμο του Βιετνάμ ανάγκασε τον ΟΗΕ να καταλήξει στην Απόφαση 2603/16-12-1969, σύμφωνα με την οποία, μεταξύ άλλων, 'καλούνται τα κράτη-μέλη να κάνουν σαφή δήλωση, ότι η απαγόρευση, που περιλαμβάνεται στο Πρωτόκολλο της Γενεύης να έχει εφαρμογή στην πολεμική χρήση όλων των χημικών, βακτηριολογικών και βιολογικών ουσιών (συμπεριλαμβανομένων των δακρυγόνων και άλλων βλαπτικών ουσιών), όσων υφίστανται σήμερα και όσων μπορεί να αναπτυχθούν στο μέλλον'.

» Επιπρόσθετα βάσει της Σύμβασης του Παρισιού (1993), η οποία έχει κυρωθεί και από την Ελλάδα, η παραγωγή των χημικών ουσιών για στρατιωτικούς σκοπούς έχει απαγορευθεί.

» Πώς είναι δυνατόν λοιπόν να αντιμετωπίζονται οι πολίτες μονίμως από την ΕΛ.ΑΣ και τους πολιτικούς της προϊσταμένους ως εχθροί και να χρησιμοποιείται εναντίον τους το ίδιο χημικό όπλο, που απαγορεύεται μεταξύ εμπολέμων κρατών; Πως είναι δυνατόν να υπάρχει χημικός πόλεμος ενάντια σε διαδηλωτές εργαζόμενους, συνταξιούχους, φοιτητές, μαθητές;

» Επιπλέον, η ΕΛ.ΑΣ., εκτός των χειροβομβίδων που εκτοξεύονται με τη μορφή σκόνης και νέφους, χρησιμοποιεί τη γνωστή πλέον μέθοδο της 'φυσούνας', δηλαδή το σχεδόν εξ επαφής 'ψεκασμό' των διαδηλωτών που εφαρμόζεται χωρίς καμιά προειδοποίηση, ως μέσο διάλυσης των διαδηλώσεων με κίνδυνο ακόμα και για την ίδια τη ζωή των διαδηλωτών.»

Οι βουλευτές ζητούν επίσης να μάθουν πότε θα υλοποιηθεί η δέσμευση του υπουργού Προστασίας του Πολίτη ότι θα απαγορευθεί η χρήση χημικών και δακρυγόνων εναντίον των διαδηλωτών. Επικαλούνται μάλιστα δήλωση του ίδιου του υπουργού τον περασμένο Δεκέμβριο.

Newsroom ΔΟΛ

24ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός Χημείας το Σάββατο 20 Μαρτίου 2010.

2010-02-21T19:34:00.001+02:00

ΘΕΜΑ: «24ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός Χημείας - Ολυμπιάδα Χημείας»

Η Ένωση Ελλήνων Χημικών (Ε.Ε.Χ.) προκηρύσσει τον 24ο Πανελλήνιο Μαθητικό Διαγωνισμό Χημείας (Π.Μ.Δ.Χ.) στις 20 Μαρτίου 2010, ημέρα Σάββατο (ώρα 8.30 π.μ.)
Ο διαγωνισμός απευθύνεται σε μαθητές των Β΄ και Γ΄ τάξεων των Γενικών Λυκείων, καθώς και των ΕΠ.Α.Λ, Δημοσίων και Ιδιωτικών, χωρίς να αποκλείεται η συμμετοχή οποιουδήποτε άλλου μαθητή από οποιαδήποτε βαθμίδα της εκπαίδευσης που επιθυμεί να λάβει μέρος σε αυτόν. Τα θέματα του διαγωνισμού θα αφορούν, κυρίως, στη διδακτέα ύλη και των τριών τάξεων του Λυκείου, για την οποία επισυνάπτεται κατάσταση της εξεταστέας ύλης, κατά κεφάλαια.
Οι ενδιαφερόμενοι μαθητές θα καταθέσουν σχετική γραπτή δήλωση στο Διευθυντή του σχολείου τους μέχρι τις 5 Μαρτίου 2010.
Οι Διευθυντές, τόσο των Δημοσίων όσο και των Ιδιωτικών σχολείων, θα υποβάλουν συγκεντρωτικό πίνακα στην οικεία Διεύθυνση, Γραφείο Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ή Γραφείο Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, μέχρι τις 12 Μαρτίου 2010, κοινοποιώντας τον ταυτόχρονα και στην Οργανωτική Επιτροπή του διαγωνισμού, στην Ε.Ε.Χ., Κάνιγγος 27, 106 82 Αθήνα.
Ανάλογα με τον αριθμό των μαθητών που θα δηλώσουν συμμετοχή, θα ορισθούν Εξεταστικά Κέντρα (Ε.Κ.) και αντίστοιχος αριθμός επιτηρητών και βαθμολογητών από τους Διευθυντές Διευθύνσεων, Προϊσταμένους Γραφείων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ή Προϊσταμένους Γραφείων Επαγγελματικής Εκπαίδευσης σε συνεργασία με τις τοπικές Ε.Λ.Μ.Ε. και τα παραρτήματα της Ε.Ε.Χ. (όπου υπάρχουν). Κάθε Εξεταστικό Κέντρο πρέπει να είναι εξοπλισμένο με υπολογιστή και ηλεκτρονική διεύθυνση για την αποστολή των θεμάτων καθώς και Fax για την περίπτωση που υπάρξει πρόβλημα με το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, φωτοαντιγραφικό μηχάνημα, επαρκή ποσότητα φύλλων χαρτιού και επαρκή αριθμό τετραδίων με ετικέτες-καλύμματα (Πανελληνίων Εξετάσεων). Σε κάθε Εξεταστικό Κέντρο θα προΐσταται ένας υπεύθυνος Διευθυντής ή Υποδιευθυντής Λυκείου, κλάδου ΠΕ4, κατά προτίμηση, που θα ορισθεί από τον αντίστοιχο Διευθυντή Διεύθυνσης, Προϊστάμενο Γραφείου Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, Προϊστάμενο Γραφείου Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.
Οι διαγωνιζόμενοι μαθητές θα προσέλθουν στα Εξεταστικά Κέντρα στις 8.30 π.μ. Ο διαγωνισμός θα έχει διάρκεια τρεις (3) ώρες μετά τη διανομή των θεμάτων. Θα επιτραπεί η χρησιμοποίηση επιστημονικών υπολογιστών τσέπης (scientific calculators).
Οι Διευθυντές των Διευθύνσεων, Προϊστάμενοι Γραφείων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ή Προϊστάμενοι Γραφείων Επαγγελματικής Εκπαίδευσης θα μεριμνήσουν για την έγκαιρη ενημέρωση των σχολείων της αρμοδιότητάς τους όσον αφορά τις διευθύνσεις των Εξεταστικών Κέντρων, στα οποία θα διαγωνισθούν οι μαθητές. Επίσης, θα γνωστοποιήσουν στην Οργανωτική Επιτροπή (Ο.Ε.) του διαγωνισμού τις διευθύνσεις των Εξεταστικών Κέντρων, τα ονόματα των υπευθύνων και τον αριθμό των διαγωνιζομένων σε κάθε Εξεταστικό Κέντρο.
Τα θέματα θα σταλούν εγκαίρως από την Ε.Ε.Χ. μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις των Εξεταστικών Κέντρων και θα ανοιχτούν το πρωί της ημέρας του διαγωνισμού από τον υπεύθυνο κάθε Εξεταστικού Κέντρου, παρουσία των επιτηρητών και εκπροσώπων των διαγωνιζόμενων μαθητών, θα φωτοτυπηθούν και θα διανεμηθούν στους μαθητές. Σε περίπτωση προβλήματος λήψης των θεμάτων μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, τα θέματα θα αποσταλούν με Fax κατόπιν επικοινωνίας με τα κεντρικά γραφεία της Ε.Ε.Χ..
Για τη βαθμολόγηση των γραπτών θα φροντίσουν οι υπεύθυνοι των Εξεταστικών Κέντρων σε συνεργασία με τους εκπροσώπους της Ε.Ε.Χ. (όπου υπάρχουν) και την επιτροπή των βαθμολογητών. Η Ο.Ε. του διαγωνισμού θα αποστείλει εγκαίρως τις απαντήσεις των θεμάτων στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις των Εξεταστικών Κέντρων με τη λήξη της διαδικασίας εξέτασης, ώστε οι βαθμολογητές να βαθμολογήσουν τα γραπτά. Οι βαθμολογητές θα διαχωρίσουν τα γραπτά με βαθμό μεγαλύτερο του 50. Στη συνέχεια, θα αποστείλουν όλα τα γραπτά βαθμολογημένα (η βαθμολόγηση θα γίνει με ευθύνη των υπευθύνων των Εξεταστικών Κέντρων), ανεξαρτήτως βαθμολογίας, με επείγον δέμα ειδικής καταχώρισης εντός 10 ημερών στην Ο.Ε. της Ε.Ε.Χ.. Σχετικές συμπληρωματικές οδηγίες θα σταλούν από την Ο.Ε. της Ε.Ε.Χ. στους Προϊσταμένους Διευθύνσεων, Γραφείων Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης.
Από το διαγωνισμό θα επιλεγούν περίπου δέκα (10) μαθητές που θα συγκεντρώσουν τη μεγαλύτερη βαθμολογία και η Ε.Ε.Χ. θα φροντίσει για τη βράβευσή τους.
Η τελική ομάδα των τεσσάρων (4) μαθητών που θα εκπροσωπήσει την Ελλάδα στην 42η Διεθνή Ολυμπιάδα Χημείας που θα γίνει στα μέσα Ιουλίου του 2010 στο Τόκιο της Ιαπωνίας, θα επιλεγεί μεταξύ των (περίπου) 10 αυτών μαθητών με διαδικασία που θα γνωστοποιηθεί εγκαίρως.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθύνεστε στην: Ένωση Ελλήνων Χημικών,
Κάνιγγος 27, 106 82, Αθήνα, τηλέφωνα: 210-38.21.524, 210-38.29.266, ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.eex.gr και ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: info@eex.gr.

Παρασκευή δείκτη φαινολοφθαλεϊνης, ηλιανθίνης

2010-01-28T12:11:00.001+02:00

Για την παρασκευή 100 ml διαλύματος δείκτη φαινολοφθαλεϊνης διαλύουμε 0,5 gr (στερεά) φιανολοφθαλεϊνη σε λίγο καθαρό οινόπνευμα και στη συνέχεια αραιώνουμε με νερό μέχρι τα 100 ml.
H φαιλονολαφθαλεϊνη άχρωμη σε pΗ μικρότερο του 8,2 - κόκκινη σε pΗ μεγαλύτερο του 10.

Για την παρασκευή 100 ml δείκτη ηλιανθίνης διαλύουμε 0,1 gr ηλιανθίνη (στερεά) σε λίγο νερό και στη συνέχεια αραιώνουμε σε ογκομετρική φιάλη μέχρι τα 100 ml.
H ηλιανθίνη δίνει κόκκινο χρώμα για pΗ μικρότερο του 3 - κίτρινο χρώμα για pΗ μεγαλύτερο του 4,4.

Οξείδωση αλδεϋδών - υδατανθράκων από αντιδραστήριο Τόλεν.

2010-01-18T09:11:00.003+02:00

Αληθεύει ότι ασχολείστε με την αλχημεία των δεικτών;

2010-01-03T12:36:00.002+02:00

Μα, αν δεν κάναμε τον τενεκέ χρυσό, οι ελβετικές τράπεζες θα είχαν φαλιρίσει προ πολλού!

Οξείδωση αιθανόλης. Οξειδωτική δράση ΚMnO4, K2Cr2O7.

2009-12-13T17:07:00.005+02:00

Σε δοκιμαστικό σωλήνα ή ποτήρι ζέσης ρίχνουμε 5 νερού και διαλύουμε περίπου 1 gr K2CrO7.
Με το σιφώνιο ΠΟΛΥ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ προσθέτουμε σταγόνα - σταγόνα 1 ml πυκνού θειϊκού οξέος.
Κατόπιν με άλλο σιφώνιο προσθέτουμε 1-2 ml αιθανόλης
Θερμαίνουμε το μίγμα σε υδατόλουτρο (ποτήρι με ζεστό νερό)
ΠΡΟΣΟΧΗ: ΟΧΙ απευθείας θέρμανση σε λύχνο.
Το αρχικό διάλυμα θα αλλάξει χρώμα
(από τον Εργαστηριακό Οδηγό της Β Λυκείου γενικής παιδείας της ομάδας με συντονιστή τον Κ. Τσίπη)

Όταν σε όξινο υδατικό διάλυμα KMnO4 ή K2Cr2O7 διαβιβάσουμε κάποια ποσότητα πρωτοταγούς ή δευτεροταγούς αλκοόλης, αλδεύδης, μεθανικού ή οξαλικού οξέος τότε τα διαλύματα αυτά αλλάζουν χρώμα.

Το όξινο υδατικό διάλυμα KMnO4 που έχει ιώδες χρώμα αποχρωματίζεται

ενώ το όξινο διάλυμα του K2Cr2O7 αλλάζει χρώμα από πορτοκαλί σε θολό κυανοπράσινο

(από το βιβλίο του Πέτρου Ιακώβου "Οργανική Χημεία" Εκδόσεις Ζήτη Θεσσαλονίκη 1995)

Χημεία είναι η επιστήμη που έχει ήχο, χρώμα και φως, μυρωδιά και εκρήξεις

2009-11-30T20:31:00.003+02:00

.....προπαντός ...εκρήξεις

Αλχημιστές και μέταλλα, οι λέξεις της Χημείας

2009-11-24T02:44:00.004+02:00

Εκτός από μάθημα στο γυμνάσιο και το λύκειο, βαρετό για μερικούς και ενδιαφέρον, ίσως και συναρπαστικό, για άλλους, η χημεία, μια επιστήμη συνυφασμένη με την καθημερινή ζωή μας, έχει επίσης πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία. Στο σημερινό μας σημείωμα, βέβαια, δεν θα σας ταλαιπωρήσω με χημικούς τύπους και αντιδράσεις, που άλλωστε δεν θυμάμαι και πολλούς, για να πω τη μαύρη αλήθεια, ύστερα από τόσα χρόνια μακριά από τα θρανία, αλλά θα εξετάσω λεξιλογικά το θέμα, θα μιλήσουμε δηλαδή για τις λέξεις της χημείας.

Και επειδή αρχή σοφίας ονομάτων επίσκεψις, επιβάλλεται να ξεκινήσουμε το ταξίδι μας από την ίδια τη λέξη «χημεία». Το κακό όμως είναι ότι η ετυμολογία της λέξης δεν είναι τόσο ξεκάθαρη όσο θα θέλαμε. Σύμφωνα με μια εκδοχή, η αρχή βρίσκεται στο τοπωνύμιο Χημία δηλαδή την Αίγυπτο (η λέξη απαντά στον Πλούταρχο), που αποτελεί εξελληνισμό της κοπτικής λέξης kem (μαύρος, επειδή η γη της Αιγύπτου είναι μαύρη και εύφορη). Ωστόσο, επικρατέστερη φαίνεται η άποψη ότι η αρχή βρίσκεται στη λ. χυμός ή χύμα (υγρό). Πράγματι, οι πρώτες ενασχολήσεις των «χυμευτών» αφορούσαν τη φαρμακευτική και τους χυμούς ή τα αφεψήματα φυτών, και στα πρωτοβυζαντινά κείμενα βρίσκουμε πράγματι τη γραφή χυμεία. Στη συνέχεια, έγιναν διάσημοι οι Αλεξανδρινοί αλχημιστές, που αναζητούσαν τον τρόπο να συνθέτουν χρυσό και άργυρο, με αποτέλεσμα να συμφυρθεί η χυμεία με την Χημία και να επικρατήσει τελικά η γραφή χημεία, με σημασία την προσπάθεια κατασκευής χρυσού. Όπως λέει και το βυζαντινό λεξικό Σούδα, Χημεία είναι «η του αργύρου και χρυσού κατασκευή, ής τα βιβλία διερευνησάμενος ο Διοκλητιανός έκαυσεν», θυμίζοντάς μας ότι ο αυτοκράτορας Διοκλητιανός, γύρω στο 300 μ.Χ. κυνήγησε τους αλχημιστές της Αιγύπτου.

Διότι είναι γεγονός ότι οι αλχημιστές της Αιγύπτου, με κορυφαίο τον Ζώσιμο τον Πανοπολίτη είχαν από τον 3ο κιόλας αιώνα αναπτύξει τη χημεία, ή, όπως λέει ο ίδιος ο Ζώσιμος, «την ιεράν και θείαν τέχνην της του χρυσού και αργύρου ποιήσεως». Όταν κυριεύουν την Αίγυπτο οι Άραβες, δανείζονται τις γνώσεις των Αλεξανδρινών μαζί και τη λέξη. Τώρα, η σκυτάλη της επιστημονικής πρωτοπορίας περνάει στους Άραβες, που ονομάζουν kimiya τη φιλοσοφική λίθο αλλά και την τέχνη της αναζήτησής της. Η λέξη, μαζί με το αραβικό άρθρο, al-kimiya, περνάει στα μεσαιωνικά λατινικά, alchimia, και από εκεί στις νεότερες ευρωπαϊκές γλώσσες (alchemy, alchimie, κτλ.) απ’ όπου επέστρεψε και στα ελληνικά ως αντιδάνειο. Βέβαια, όταν με τον καιρό αναπτύχθηκε η επιστήμη της χημείας, η αλχημεία έμεινε να σημαίνει τις αναζητήσεις των αλχημιστών, ενώ στη νεότερη χρήση έχει πάρει (συνήθως στον πληθυντικό) τη σημασία του συνδυασμού ετερόκλητων στοιχείων με ανορθόδοξο τρόπο, με σκοπό την παραπλάνηση, όπως λ.χ. όταν η ΓΣΕΕ κατηγορεί την κυβέρνηση ότι προσπαθεί «με στατιστικές αλχημείες» να εμφανίσει μειωμένη την ανεργία.

Οι αλχημιστές προσπαθούσαν να φτιάξουν χρυσάφι και η λέξη χρυσός είναι βέβαια αρχαία, αφού έχει καταγραφεί και στα μυκηναϊκά ακόμα, θεωρείται δε σημιτικό δάνειο (π.χ. hurasu στα ακκαδικά). Στη λαϊκή γλώσσα λέμε μάλαμα, το οποίο προέρχεται από το ελληνιστικό μάλαγμα, από το ρήμα μαλάσσω. Μάλαγμα στην ελληνιστική ιατρική ήταν το έμπλαστρο, που φαίνεται να έχει ελάχιστη σχέση με το χρυσάφι, αλλά ήταν επίσης και το αμάλγαμα, οι ενώσεις δηλαδή του υδραργύρου. Ο Ζώσιμος, ο αλχημιστής που ανέφερα πιο πάνω, αναφέρει σε πολλές συνταγές του τα μαλάγματα. Φαίνεται μάλιστα ότι από αυτό το μάλαγμα, ενδεχομένως μέσω των συριακών, προήλθε το αραβικό al-malgham, το οποίο έδωσε το μεσαιωνικό λατινικό amalgama, που πέρασε σε όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες και επανήλθε και στα ελληνικά ως αντιδάνειο, αμάλγαμα. Να πω ότι δεν συμφωνούν όλα τα ετυμολογικά λεξικά μ’ αυτή την ετυμολογία, ίσως επειδή δεν έχουν πάρει υπόψη τους τον Ζώσιμο.

Στις άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες, ο χρυσός λέγεται aurum στα λατινικά, απ’ όπου το γαλλικό or (ιταλικό-ισπανικό oro), ενώ στα αγγλικά και στα γερμανικά είναι gold. Και στη μια και στην άλλη περίπτωση, η προέλευση της λέξης είναι από το κίτρινο χρώμα. Στις σλαβικές γλώσσες, είναι ζλοτ ή ζολότο ή κάτι ανάλογο, λέξη που τη βρίσκουμε στο όνομα του πολωνικού νομίσματος ζλότι και στο δικό μας επώνυμο Ζολώτας.

Το μικρό αδερφάκι του χρυσού είναι ο άργυρος. Η λέξη άργυρος, όπως και η λατινική argentum ανάγονται σε ινδοευρωπαϊκή ρίζα που σημαίνει το λευκό, το φωτεινό (αργός στα αρχαία σήμαινε λευκός, στιλπνός). Εμείς όμως δεν λέμε μόνο άργυρος, θα μου πείτε, λέμε και «ασήμι». Το ασήμι ήταν ο άσημος άργυρος, δηλαδή ο όχι και πολύ καθαρός, που δεν είχε πάνω την επίσημη σφραγίδα κι έτσι δεν χρησιμοποιόταν για να κοπούν νομίσματα (που έπρεπε να έχουν μια ορισμένη καθαρότητα) αλλά για ασημένια σκεύη. Με τον καιρό, από το άσημος άργυρος το ουσιαστικό ξέπεσε και το επίθετο έγινε ουσιαστικό και υποκορίστηκε, κι έτσι έχουμε το ασήμιον.

Στα ισπανικά, το ασήμι λέγεται plata. Πρόκειται για λέξη ελληνικής αρχής, που έδωσε ένα ακόμα αντιδάνειο στα ελληνικά. Η αρχή βρίσκεται στη λέξη πλατύς, που τη δανείστηκαν τα λατινικά και προέκυψε ο υστερολατινικός τύπος plata που σήμαινε «πλάκα από μέταλλο»· στα ισπανικά το plata πήρε την ειδικότερη σημασία της ασημένιας πλάκας, και μετά του ασημιού γενικώς. Έφτασε λοιπόν plata να σημαίνει ασήμι στα ισπανικά. Στα τέλη του 17ου αιώνα, ισπανοί κονκισταδόρες εισέβαλαν στην περιοχή Τσοκό στη σημερινή Κολομβία.
Στον ποταμό Πίντο, παραπόταμο του Σαν Χουάν, βρήκαν στην κοίτη του ποταμού, μαζί με τα ψήγματα χρυσού, κάτι γκρίζες μεταλλικές χάντρες που ήταν αδύνατο να τις κατεργαστούν με όποιον τρόπο κι αν προσπαθούσαν.
Οι ιθαγενείς της περιοχής, όταν έβρισκαν τις δύστροπες αυτές μπαλίτσες, τις ξανάριχναν στο ποτάμι πιστεύοντας ότι θα ωριμάσουν και θα γίνουν χρυσάφι. Οι ισπανοί ονόμασαν το άγνωστο μέταλλο ‘platina de Pinto’, ασημάκι του Πίντο θα λέγαμε. Όπως θα καταλάβατε, το «ασημάκι» δεν ήταν ασήμι αλλά ένα νέο μέταλλο, αυτό που σήμερα λέμε στην καθομιλουμένη «πλατίνα».
Βέβαια, οι λόγιοί μας δεν μπορούσαν να καταδεχτούν ένα χυδαίο όνομα, οπότε έπλασαν (ή μάλλον δανείστηκαν) το «λευκόχρυσος». Η ειρωνεία είναι ότι όλες οι ευρωπαϊκές γλώσσες χρησιμοποιούν κάποια παραλλαγή του platina, που έχει απώτερη ελληνική αρχή, και μόνο τα ελληνικά χρησιμοποιούν διαφορετική λέξη!

Μια και είπαμε για τον χρυσό και για τον άργυρο, η ιεραρχία των μεταλλίων απαιτεί να μιλήσουμε για τον χαλκό. Ο χαλκός λοιπόν, λέξη αρχαία ήδη από τη μυκηναϊκή εποχή (ka-ko στη γραμμική Β’ της Πύλου), που πιθανόν να είναι πανάρχαιο δάνειο από άγνωστη γλώσσα, στην αρχαιότητα δεν σήμαινε μόνο τον χαλκό, αλλά και το κράμα του με τον ψευδάργυρο, τον μπρούντζο δηλαδή, αλλά και όλα τα μέταλλα, μερικές φορές ακόμα και τον σίδηρο.
Χαλκός υπήρχε άφθονος στην Κύπρο και από τη φράση Κύπριος χαλκός, που πέρασε στα λατινικά ως cuprum, και από εκεί είναι τα copper, cuivre κτλ. πολλών ευρωπαϊκών γλωσσών. Στα τούρκικα, ο χαλκός είναι bakιr, λέξη που τη δανειστήκαμε (όπως και οι αλβανοί, οι βούλγαροι και οι σέρβοι) και λέμε μπακίρια τα χάλκινα μαγειρικά σκεύη, τα χαλκώματα.

Και μετά το χαλκό, ο σίδηρος, ο οποίος φαίνεται πως ήταν άγνωστος στους ινδοευρωπαϊκούς λαούς. Στην αρχαιότητα, ο σίδηρος είναι σπάνιο και πολύτιμο μέταλλο, χρησιμοποιείται μόνο για όπλα και εργαλεία –ενώ για σκεύη και άλλες κοινές χρήσεις ο χαλκός. Η ετυμολογία της λέξης είναι άγνωστη, ενώ το λατινικό ferrum φαίνεται να είναι ανατολικό δάνειο. Όμως, η κατεργασία του σιδήρου έμελλε να αποκτήσει κυρίαρχη θέση στα επόμενα χρόνια, και η τεράστια σημασία της φαίνεται έμμεσα από τη συχνότητα των επωνύμων που σημαίνουν τον σιδερά. Δεν είναι τυχαίο ότι το Smith είναι το συχνότερο επώνυμο στην αγγλική γλώσσα, ενώ πολύ συχνό είναι και το γερμανικό Schmidt, αλλά και τα άλλα ξαδερφάκια σε άλλες γλώσσες: το ιταλικό Ferrari και οι παραλλαγές του, το ισπανικό Herrera, το πορτογαλικό Ferreira, το ουγγρικό Κόβατς που έχει περάσει και στα σέρβικα (Κοβάτσεβιτς κτλ.), το ρωσικό Κοβάλεφ (Πολωνικό Κοβάλσκι), το αραβικό Χαντάντ. Όλα αυτά σημαίνουν τον σιδερά. Στα ελληνικά δεν πρέπει να σκεφτούμε μόνο το επώνυμο Σιδεράς, που δεν είναι και πολύ συχνό, αλλά και όλα τα τουρκογενή: Δεμερτζής, Δερμιτζάκης, Δερμεντζόγλου και άλλα πολλά. Demirci είναι άλλωστε ο σιδεράς στα τούρκικα.

Τον υδράργυρο τον αναφέραμε παρεμπιπτόντως παραπάνω, ας πούμε εδώ μερικά ακόμα πράγματα να μη μένει παραπονεμένος. Η ελληνική του ονομασία περιγράφει με ακρίβεια τα βασικά χαρακτηριστικά του, καθώς μοιάζει με υγρό άργυρο. Παρόμοια ονομάζεται και στα γερμανικά Quecksilber, ζωντανός άργυρος. Στις ρωμανικές γλώσσες όμως και στα αγγλικά ο υδράργυρος λέγεται mercury, mercure κτλ., λέξεις που παραπέμπουν στον Mercurius, το λατινικό αντίστοιχο του θεού Ερμή. Φαίνεται ότι η ευκινησία του μετάλλου παρομοιάστηκε με τη σβελτάδα του αγγελιοφόρου των θεών του Ολύμπου.
Στην καθημερινότητά μας, ο υδράργυρος ήταν ταυτισμένος με τα θερμόμετρα που χρησιμοποιούσαμε για να μετράμε τον πυρετό μας. Απ’ ό,τι μαθαίνω, τα θερμόμετρα υδραργύρου πρόκειται να εξαφανιστούν σε λίγα χρόνια, αφού έχουν ήδη αποσυρθεί από την αγορά στην Ευρώπη, αλλά θα μείνουν στη γλώσσα, σε εκφράσεις όπως ο υδράργυρος ανεβαίνει.

Ένα άλλο μέταλλο που ήταν γνωστό από τα πολύ παλιά χρόνια είναι ο κασσίτερος, λέξη που υπάρχει ήδη στον Όμηρο. Οι αρχαίοι τον προμηθεύονταν από τις Κασσιτερίδες νήσους (που ίσως είναι οι βρετανικές νήσοι). Το ελληνικό όνομα έχει περάσει στα αραβικά (κασντίρ) και σε μερικές βαλκανικές γλώσσες. Στα τουρκικά, ο κασσίτερος είναι kalay, λέξη που τη δανειστήκαμε (καλάι) αλλά εμείς τη χρησιμοποιούμε για κράμα κασσιτέρου-μολύβδου που χρησιμεύει για συγκολλητικό μετάλλων.

Και θα κλείσουμε με ένα ακόμα μέταλλο που το ξέρει ο άνθρωπος από πολύ παλιά, τον μόλυβδο. Στα αρχαία υπάρχει και παράλληλος τύπος μόλιβος, ήδη στον Όμηρο. Κατά την επικρατέστερη άποψη, τόσο ο μόλυβδος όσο και το λατινικό plumbum είναι παράλληλα δάνεια από κάποια μεσογειακή γλώσσα.
Ο μόλυβδος έχει το μεγαλύτερο ειδικό βάρος από τα περισσότερα μέταλλα (αν και ο χρυσός και ο υδράργυρος έχουν περισσότερο) γι’ αυτό και στη λαϊκή χρήση το μολύβι έγινε συνώνυμο του μεγάλου βάρους. Μολύβι λέγεται και το βλήμα του πυροβόλου όπλου, το βόλι, γιατί μόλυβδο χρησιμοποιούσαν για να τα φτιάξουν, λέγεται όμως και το αντικείμενο με το οποίο γράφουμε, έστω κι αν δεν χρησιμοποιεί μόλυβδο αλλά μια ράβδο από γραφίτη. Και μιλώντας για μολύβι και για γράψιμο, συνειδητοποιώ ότι έγραψα πολλά κι όμως δεν κάλυψα παρά ελάχιστα από τα χημικά στοιχεία. Ανανεώνω το ραντεβού λοιπόν για κάποιο επόμενο τεύχος, διότι η χημεία έχει κι άλλα μυστικά να μας αποκαλύψει!
ΠΗΓΗ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ: Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Από το τεφτέρι του παλαίμαχου χημικού, συνταγές για καλά πειράματα.

2009-11-21T09:01:00.012+02:00

Από παλιές σημειώσεις πειραμάτων Χημείας του παλιού καλού χημικού Θεόδωρου Παπαζήση, από το χωριό Κωστήτσι των Κατσανοχωρίων του Νομού Ιωαννίνων.

Χρόνια και χρόνια ο κυρ Θόδωρος έφτιαξε (δίδαξε) γερά σκαριά στο εξατάξιο Γυμνάσιο της Ζωσιμαίας. Γεννιές και γεννιές επιστημόνων "βγήκαν" από τα χέρια του, αλλά όπως συνήθως ποιός θυμάται τώρα το γέρο δάσκαλο της Χημείας - Φυσικής;
Τον θυμάμαι (σαν μαθητής - 1969) στις εκδρομές στη Δροσιά να απολαμβάνει αποτραβηγμένος κάπου, τον ήλιο. Τότε η Δροσιά ήταν λειβάδια, άχτιστη!
Ακριβοδίκαιος στην προφορική εξέταση με έναν πρωτότυπο τρόπο που είχε εφεύρει, ώστε οι μαθητές να διαβάζουν κάθε μέρα, ονομαστές οι ασκήσεις Χημείας - Φυσικής κανόνια που έστηνε - αν τις έλυναν πάνω από το 10% των μαθητών, το θεωρούσε αποτυχία του, ή υποπτεύοταν διαρροή!
Πάντα το πείραμα με τον μπακλαβά για την ανίχνευση της γλυκόζης, αλλά και τίποτε "μπαρουτάκια" στις απόκριες δεν έλεγε όχι.
Κάποτε πήγε ένας μαθητής ζήτησε λίγο ΚΝΟ3, ύστερα ένας άλλος ζήτησε λίγο θειάφι, ε στον τρίτο που πήγε, του είπε ο ίδιος αυτό που πήγε να ζητήσει....
Τμήματα μεγάλα με 50, 60 μαθητές, μεγάλο ωράριο 30, 35 ώρες (και τα Σάββατα).

Αργότερα, το 1980, τον βρήκα Γυμνασιάρχη στο Καλέντζι στα Κατσανοχώρια. Μόλις ήρθε, αμέσως να συναρμολογήσει μια συσκευή παρασκευής αερίων. Συνταξιοδοτήθηκε από το Γυμνάσιο Πεδινής με το βαθμό του Γυμνασιάρχη, αφήνοντας τις καλύτερες αναμνήσεις σε παλιούς του μαθητές που τον γνώρισαν πλέον σαν συνάδελφο, χώρια τα κάπως ριψοκίνδυνα πειράματα στην αυλή του Γυμνασίου Πεδινής.

Τώρα σαν τον Κινγκινάτο στο χωριό του, στο Κωστήτσι...

Παρασκευή υδρογόνου: Επίδραση αραιών διαλυμάτων οξέων, μη οξειδωτικών, σε ψευδάργυρο Zn, ή σίδηρο Fe.
Ανεκαλύφθη από τον Gavendish. Ο Lavosier το έτος 1783 το ωνόμασεν υδρογόνον, επειδή με το οξυγόνον σχηματίζει ύδωρ (ύδωρ γεννάν)
Είναι αέριον άχρουν, άοσμον, ελάχιστα διαλυτόν εις το ύδωρ. Είναι το ελαφρότερον εκ των αερίων. Καίεται εις τον αέρα με φλόγα αλαμπή αλλά λίαν θερμαντικήν με προϊόν υδρατμούς. Μίγμα 2 όγκων Η2 και 1 όγκου Ο2 αναφλεγόμενον εκρήγνυται. Το μίγμα τούτο καλείται κροτούν αέριον.

Παρασκευή οξυγόνου: Επίδραση ελάχιστου KMnO4 σε υπεροξείδιο του υδρογόνου H2O2. Καταλυτική διάσπαση του Η2Ο2 με πυρολουσίτη MnO2.

Είναι δραστικώτατον στοιχείον. Ενούται με όλα σχεδόν τα στοιχεία, τα οποία μετατρέπει σε οξέιδια. Οξειδώνει πλήθος χημικών ενώσεων.

Παρασκευή χλώριου: Χλωρίνη και υδροχλώριο.

Το χλώριο είναι αέριο κιτρινοπράσινο, οσμής δριμείας και πνιγηράς. Εισπνεόμενο προσβάλλει δριμύτατα τα αναπνευστικά όργανα, προκαλεί βήχα, αιμοπτύσεις. Εχρησιμοποιήθη υπό των Γερμανών κατά τον Α παγκόσμιον πόλεμον.

Είναι ισχυρόν οξειδωτικόν μέσον.

Παρασκευή υδροχλωρίου: Θέρμανση μίγματος πυκνού θειϊκού οξέος και χλωριούχου νατρίου. Το εκλυόμενο υδροχλώριον συλλέγεται εις κενόν δοχείον δι' εκτοπίσεως του αέρος. Εάν όμως διοχετευθεί εις δοχείον περιέχον ύδωρ, διαλύεται εις αυτό σχηματίζον υδροχλωρικόν οξύ.

Το αέριο υδροχλώριον είναι άχρουν, δηκτικής οσμής. Λίαν διαλυτό εις το ύδωρ, βλέπε πείραμα πίδακος.

Παρασκευή αμμωνίας: Διά συνθερμάνσεως χλωριούχου αμμωνίου με υδροξείδιον ή οξείδιον του ασβεστίου.

Η αμμωνία συμπεριφέρεται ως ασθενής βάσις και ως ήπιον αναγικόν μέσον.

Διαλύεται αφθόνως εις το ύδωρ.

Ανιχνεύεται εκ των λευκών ατμών NH4Cl, οι οποίοι δημιουργούνται όατν αύτη έλθη εις επαφήν με τους ατμούς πυκνού διαλύματος HCl.

Ο δείκτης του κόκκινου λάχανου, ο πιο εύχρηστος και φτηνός δείκτης πανπεχά.

2009-11-01T19:55:00.005+02:00

Ο δείκτης που περιέχεται στο ζουμί από βρασμένο κόκκινο λάχανο, καλύπτει όλη την περιοχή του pH (0-14) είναι ένας δείκτης πανπεχά.
Στο φυσιλογικό του χρώμα (μπλε) το pH είναι περίπου 7.
Αρχίζοντας από αριστερά στην
ΟΞΙΝΗ ΠΕΡΙΟΧΗ:
το κόκκινο χρώμα αντιστοιχεί σε pH 0-3
το πιο ανοικτό κόκκινο αντιστοχεί σε 3-6
Το δικό του μπλέ χρώμα κάτι μεταξύ 6-8
Στη ΒΑΣΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ:
το πράσινο χρώμα αντιστοιχεί σε 8-11
το κίτρινο χρώμα αντιστοιχεί σε 11-12
το βαθύ κίτρινο αντιστοιχεί σε 12-14

Παρασκευή διαλυμάτων ορισμένης περιεκτικότητας.

2009-10-28T15:15:00.005+02:00

Α. Παρασκευή υδατικού διαλύματος χλωριούχου νατρίου και υπολογισμός της περιεκτικότητας του στα εκατό βάρος προς βάρος (%w/w)
(Παρασκευή υδατικού διαλύματος χλωριούχου νατρίου 2% w/w)

Β. Παρασκευή υδατικού διαλύματος χλωριούχου νατρίου και υπολογισμός της περιεκτικότητας του στα εκατό βάρος προς όγκο (% w/v)
(Παρασκευή υδατικού διαλύματος χλωριούχου νατρίου 2% w/v)
Όργανα – Συσκευές: Ζυγός (ηλεκτρονικός), Γυάλινη ράβδος ανάδευσης, Ποτήρι ζέσεως 100ml, Ογκομετρική φιάλη 100ml με πώμα, Πλαστικό κουταλάκι, Υδροβολέας, Χωνί, Σταγονόμετρο.
Αντιδραστήρια – Υλικά: Αλάτι (χλωριούχο νάτριο), Νερό.

Γ. Παρασκευή υδατικού διαλύματος αλκοόλης και υπολογισμός της περιεκτικότητας του στα εκατό όγκο προς όγκο (%v/v)
(Διάλυμα αλκοόλης 5% v/v)
Όργανα – Συσκευές: Ποτήρι ζέσεως 250ml, Σιφώνιο πληρώσεως 10ml, Ογκομετρική φιάλη 200ml με πώμα, Υδροβολέας, Σταγονόμετρο.
Αντιδραστήρια – Υλικά: Αλκοόλη (οινόπνευμα), Νερό

Αφού το «διασκεδάσατε» στο εργαστήριο, ασχολούμενοι με νερά, ποτήρια, φιάλες, ζυγούς, υδροβολείς μερικές ερωτήσεις:

1.Συμπλήρωσε τα κενά στο παρακάτω κείμενο:
Για να παρασκευάσω 250 ml διάλυμα χλωριούχου νατρίου 4% w/v, ζυγίζω σε ποτήρι ζέσεως των 250ml ….. g αλάτι. Κατόπιν προσθέτω ……., μέχρις ότου ο ζυγός να δείξει περίπου …….
Αναδεύω, ώστε να ……….. όλο το αλάτι και να προκύψει …………………….
Μεταγγίζω το περιεχόμενο του ποτηριού σε ογκομετρική φιάλη των …….
Προσθέτω νερό μέχρι τη ………., πωματίζω την ογκομετρική φιάλη και την ……….. ελαφρά.

2. Στο βήμα 6 στη Β παρασκευή διαλύματος, γιατί πρέπει να ξεπλύνεις το ποτήρι και να μεταφέρεις τα απόνερα στην ογκομετρική φιάλη;
……………………………………………………………….
……………………………………………………………….
………………………………………………………………

3. Ένας μαθητής πρόσθεσε νερό στην ογκομετρική φιάλη πάνω από τη χαραγή. Το διάλυμα που παρασκεύασε έχει τη ζητούμενη περιεκτικότητα, μεγαλύτερη ή μικρότερη; Γράψε τη σωστή απάντηση και μια σύντομη αιτιολόγηση.
……………………………………………………………………..
…………………………………………………………………….
…………………………………………………………………….

Τα οξέα που τρώνε τις πέτρες.

2009-10-28T11:10:00.006+02:00

Σκοπός: Να παρατηρήσουμε πως επιδρούν τα οξέα στο μάρμαρο (σε ασβετολιθικές πέτρες). Να διαπιστώσουμε ότι το αέριο που παράγεται από την αντίδραση αυτή είναι το διοξείδιο του άνθρακα, όπως προκύπτει από το θόλωμα του ασβεστόνερου (δηλαδή το CaCO3 ξανασχηματίζεται)
εκτός αν επιμείνουμε πολύ, οπότε παράγεται το CaHCO3 που είναι ευδιάλυτο στο νερό και το ασβεστόνερο χάνει το θόλωμα του, που οφείλεται στο ανθρακικό ασβέστιο.

ΠΗΓΗ: Εργαστηριακός Οδηγός Γ' Γυμνασίου - ΟΕΔΒ Αθήνα 2007.

Ο δείκτης κόκκινο λάχανο στην όξινη και στη βασική περιοχή.

2009-10-28T09:43:00.000+02:00

Από τον Εργαστηριακό Οδηγό Χημείας Γ Γυμνασίου - ΟΕΔΒ Αθήνα 2007
.......................................................
Σκοπός του πειράματος να παραλάβουμε το δείκτη που περιέχεται στο κόκκινο λάχανο, να κατασκευάσουμε τη δική μας χρωματομετρική κλίμακα.
Η όξινη περιοχή έχει κόκκινη απόχρωση.
Για να προσδιοπίσουμε το pH ενός όξινου διαλύματος, θα προσθέσουμε αρκετές σταγόνες από το δείκτη που παρασκευάσαμε. Ανάλογα με το χρώμα που θα πάρει το διάλυμα, θα καταλάβουμε αν η οξύτητα του είναι παρόμοια με αυτή του υδροχλωρικού οξέος, του χυμού του λεμονιού, του ξιδιού ή του αναψυκτικού τύπου σόδας. Έτσι θα προσδιορίσουμε κατά προσέγγιση το pH του διαλύματος.

Χαρακτηρισμός διαλυμάτων ως όξινων και βασικών με το δείκτη "κόκκινο λάχανο". Με την κόκκινη απόχρωση είναι η όξινη περιοχή, με την πράσινη και κίτρινη απόχρωση είναι η βασική περιοχή. Ο σωλήνας με το μπλε διάλυμα περιέχει το δείκτη κόκκινο λάχανο.

Και μία και δυό τσε τρείς ρακές!

2009-10-26T19:04:00.000+02:00

ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ από το Ηρακλειώτικο blogspot "busy bee"

Κάθε χρόνο τέτοια εποχή(Οκτώβρη με Νοέμβρη) η καρδιά της Κρήτης κτυπά στα ρακοκάζανα.

Η παραγωγή της τσικουδιάς (ρακής) ή του τσίπουρου όπως ονομάζεται σε άλλες περιοχές, χάνεται στο βάθος του χρόνου, καθώς λέγεται πως ξεκίνησε τον 14ο αιώνα στο Άγιο Όρος από μοναχούς που διαβιούσαν εκεί και με τα χρόνια εξαπλώθηκε στην Κρήτη, τη Μακεδονία, Ήπειρο και Θεσσαλία.
Πρώτη ύλη για την παραγωγή αποστάγματος είναι τα στράφυλα, δηλαδή η μάζα που απομένει μετά την συμπίεση του σταφυλοπολτού, για την παραγωγή κρασιού.
Αυτή η μάζα αποτελείται από τους φλοιούς των σταφυλιών και τα κουκούτσια, ενώ περικλείει και κάποιο ποσοστό αζύμωτου μούστου.

Για να ξεκινήσουν τα καζανέματα, πρέπει να έχουν ωριμάσει τα στράφυλα που φυλάσσονται για αρκετό καιρό σε πλαστικά δοχεία. Στη συνέχεια, όταν έρθει η ώρα της απόσταξης, θα μπουν στο καζάνι μαζί με μαραθιές, ή άλλο βότανο για να δώσει άρωμα που θα τοποθετηθεί από πάνω, καθώς και νερό ή κρασί για να εξαχθεί μεγαλύτερη ποσότητα ρακής.
Tο καζάνι θα κλειστεί με το καπάκι που καταλήγει στο νουλά και θα γίνει επίχρισμα, δηλαδή σφράγισμα στην ένωση με ζύμη για τυχόν απώλειες ατμού.
Ο νουλάς περνάει από δοχείο με κρύο νερό που βοηθάει να υγροποιηθεί η ρακή και να τρέξει στο λαήνι.
Μετά από αυτή τη διαδικασία, όλα είναι έτοιμα για να ανάψει η φωτιά κάτω από το καζάνι, είτε με ξύλα, ή με υγραέριο, για να ξεκινήσουν τα καζανέματα και μαζί με αυτό και το γλέντι από την παρέα που έχει συγκεντρωθεί για να δοκιμαστεί η ρακή.
Το πρώτο λαήνι ρακής, το πρωτοράκι (η πρωτόρακι) όπως λέγεται, περιέχει τη μεγαλύτερη ποσότητα οινοπνεύματος και για το λόγο αυτό αποφεύγεται η δοκιμή της, παρά μόνο από τους πολύ τολμηρούς.

Παρά το γεγονός της σύγχρονης τεχνολογίας που έχει περάσει και στην απόσταξη, αρκετοί είναι ακόμα εκείνοι που παραμένουν πιστοί στην παράδοση και αναβιώνουν παλιές καλές εποχές με το χάλκινο σκεύος, τα καυσόξυλα για τη φωτιά, τον καζανάρη με την δεξιότητα και τις βεγγέρες με καλό μεζέ και τη φρέσκια ρακή.

Τα τέσσερα μυστικά της καλής τσικουδιάς
(Μία και δυό, τσε τρείς ρακές στην υγειά μας!)

1) Τα στέμφυλα να είναι «σύγκρασα»: μαζί με μούστο μένουν σε βαρέλι για τουλάχιστον έναν μήνα σε σκιερό και δροσερό μέρος όπου ζυμώνονται και πρέπει να ανακατεύονται πριν αρχίσει η διαδικασία της απόσταξης.
2) Αφαιρούνται υποχρεωτικά τα κοτσάνια των σταφυλιών για να μην μπει μέσα στο ποτό το ξυλόπνευμα.
3) Οι μερακλήδες προσθέτουν κατά τη ζύμωση φρούτα (συνηθίζεται στα δυτικά της Κρήτης), όπως κυδώνια, για να δώσουν ιδιαίτερο άρωμα στην τσικουδιά τους. Άλλοι προσθέτουν σύκα, κάνοντας ιδιαίτερα γλυκόπιοτη ρακή.
4) Τα καζάνια στήνονται υποχρεωτικά σε ανοικτούς χώρους με πρόχειρες στέγες για προφύλαξη από τον καιρό.

Η τσικουδιά, σύμφωνα με απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είναι προϊόν προστατευόμενης γεωγραφικής ένδειξης - «τσικουδιά Κρήτης».

Πείραμα χημικής κινητικής: Το ρολόϊ του Ιωδίου.

2009-10-09T14:14:00.000+03:00

ΣΧΕΤΙΚΑ 1) Εν χημικόν ωρολόγιον

2) Clock Iodine με ΚΙΟ3 και Na2SO3

Κριτήριο αξιολόγησης στο 1ο κεφάλαιο Ηλεκτρονιακή δομή των ατόμων και Περιοδικός Πίνακας.

2009-10-04T13:24:00.000+03:00

Δημοσίευση στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ των φροντιστηρίων ΧΑΣΙΑΚΗ
(20 Σεπ. 2009)

ΧΗΜΕΙΑ και ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ του Αναστασίου Βάρβογλη.

2009-09-20T21:58:00.000+03:00

Θέματα Χημείας Γθετ. εξετάσεων Σεπ 2009, Ομογενών.

2009-09-13T12:56:00.000+03:00

ΘΕΜΑΤΑ ΧΗΜ ΟΜΟΓ 2009

View more documents from pefkounar.

Πατώντας ΕΔΩ έχετε τα θέματα σε pdf μορφή.

Μικροσκόπιο της ΙΒΜ αποκαλύπτει την ανατομία ενός μορίου.

2009-08-28T18:16:00.000+03:00

Ερευνητές της IBM κατάφεραν να απεικονίσουν με πρωτοφανή ακρίβεια τη χημική δομή ενός μορίου. Στις εικόνες που έδωσε το βελτιωμένο «μικροσκόπιο ατομικής δύναμης» διακρίνονται πεντακάθαρα οι θέσεις των ατόμων.

Η έρευνα, που δημοσιεύεται στο περιοδικό Science, ωθεί τις τεχνολογίες μικροσκοπίας στα άκρα και υπόσχεται να βοηθήσει σημαντικά τη βιομηχανία νανοτεχνολογίας, η οποία αναπτύσσει υλικά και συσκευές μεγέθους λίγων εκατομμυριοστών του χιλιοστού.

Περίπου όπως οι ακτίνες Χ διαπερνούν το σώμα και δίνουν εικόνες της εσωτερικής ανατομίας, το μικροσκόπιο ατομικής δύναμης μπορεί τώρα να βλέπει «μέσα» από τα νέφη ηλεκτρονίων που περιβάλλουν τα μόρια για να απεικονίζει την ατομική ραχοκοκαλιά τους.

Το δείγμα ου εξετάστηκε σε αυτή την περίπτωση ήταν το πεντακένιο, ένα μακρόστενο μόριο μήκους 1,4 νανομέτρων αποτελούμενο από 22 άτομα άνθρακα και 12 άτομα υδρογόνου.

Στις εικόνες διακρίνονται εξάγωνα σχήματα που αντιστοιχούν στους πέντε δακτύλιους άνθρακα που υπάρχουν στο πεντακένιο. Ακόμα και οι θέσεις των ατόμων υδρογόνου (των μικρότερων ατόμων που υπάρχουν) μπορούν να υπολογιστούν με βάση την εικόνα.

Το AFM βασίζεται σε μια μικροσκοπική μεταλλική ακίδα που πλησιάζει το δείγμα σε πολύ μικρή απόσταση και μετρά τις δυνάμεις που αναπτύσσονται ανάμεσα στην ακίδα και το δείγμα.

Για να αυξήσουν την ανάλυση του συστήματος, οι ερευνητές χρειάστηκε να σταθεροποιήσουν το μικροσκόπιο και κυρίως να τελειοποιήσουν το σχήμα της ακίδας και την τροποποίησαν χημικά, ώστε να μπορεί να πλησιάσει ακόμα περισσότερο το δείγμα, σε απόσταση μόλις ενός νανομέτρου, χωρίς να κολλήσει πάνω του.

Το AFM λειτούργησε σε συνθήκες κενού και θερμοκρασίας -268 βαθμών Κελσίου, κοντά στο απόλυτο μηδέν.

Το νέο πείραμα του ερευνητικού κέντρου της IBM στη Ζυρίχη βασίστηκε σε προηγούμενη έρευνα της IBM που δημοσιεύτηκε τον Ιούνιο, και αυτή στο Science.

Σε εκείνη την περίπτωση οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το AFM για να μετρήσουν τα ηλεκτρικά φορτία ατόμων -η κατανόηση της μεταφοράς φορτίων σε ατομικό επίπεδο έχει κρίσιμη σημασία για τις νανοσυσκευές που θα διαδεχθούν τα σημερινά τσιπ υπολογιστών.

Newsroom ΔΟΛ

Αντίδραση νάτριου με χλώριο, εντυπωσιακό πείραμα.

2009-08-17T18:12:00.000+03:00

Και το όνομα αυτού Κοπερνίκιο, για το 112 στοιχείο του Π.Π.

2009-07-15T22:15:00.000+03:00

Οι νονοί αποφάσισαν

«Κοπερνίκιο» θα ονομαστεί το στοιχείο 112 του Περιοδικού Πίνακα

Το στοιχείο 112 είχε ονομαστεί προσωρινά ununbium

Βερολίνο

Προς τιμήν του μεγάλου αστρονόμου Νικόλαου Κοπέρνικου θα ονομαστεί το νεώτερο και ένα από τα βαρύτερα στοιχεία του Περιοδικού Πίνακα, μια τεχνητή ουσία που δημιουργήθηκε σε εργαστήριο της Γερμανίας.

Το στοιχείο «κοπερνίκιο», με τη συντομογραφία Cp, έχει 112 πρωτόνια στον πυρήνα του και είναι ένα από τα βαρύτερα γνωστά στοιχεία, πολύ βαρύτερο από το μόλυβδο ή το ουράνιο. Είναι εξαιρετικά ασταθές και δεν μπορεί να υπάρξει στη φύση για περισσότερο από μερικά χιλιοστά του δευτερολέπτου.

«Θα θέλαμε να τιμήσουμε έναν σπουδαίο επιστήμονα που άλλαξε την εικόνα μας για τον κόσμο» δήλωσε ο Σίγκουρτ Χόφμαν, επικεφαλής της ερευνητικής ομάδας που ανακάλυψε το Cp στο Κέντρο Έρευνας Βαρέων Ιόντων στη Γερμανία, σε συνεργασία με επιστήμονες από τη Γερμανία, τη Φινλανδία, τη Ρωσία και τη Σλοβακία.

Από το 1981 έως σήμερα, το ίδιο Κέντρο έχει ανακαλύψει έξι χημικά στοιχεία με ατομικούς αριθμούς 107 έως 112.

Οι ερευνητές κατάφεραν να δημιουργήσουν ελάχιστα άτομα του νέου στοιχείου χρησιμοποιώντας έναν επιταχυντή σωματιδίων για να βομβαρδίσουν ένα στόχο από μόλυβδο με ιόντα ψευδαργύρου.

Ο Περιοδικός Πίνακας, η «βίβλος» της σύγχρονης Χημείας, κατατάσσει τα χημικά στοιχεία ανάλογα με τον ατομικό αριθμό τους, δηλαδή τον αριθμό των πρωτονίων στον πυρήνα τους. Ο αριθμός των πρωτονίων και των νετρονίων στον πυρήνα καθορίζει πόσο βαρύ είναι το στοιχείο.

Από τα στοιχεία με ατομικό αριθμό άνω του 92, μόνο το πλουτώνιο και το ποσειδώνιο ανιχνεύονται στη φύση, ενώ τα άλλα έχουν δημιουργηθεί μόνο στο εργαστήριο.

Το ρεκόρ ατομικού βάρους κατέχει το 118, μια άλλη ασταθής ουσία που ανακαλύφθηκε στη Ρωσία το 2006 και επίσης δεν έχει προστεθεί ακόμα επίσημα στη λίστα.

Το στοιχείο 112 είχε ονομαστεί προσωρινά ununbium (ununbi σημαίνει 112 στα λατινικά) μέχρι να αποφασίσουν οι ερευνητές την οριστική του ονομασία.

Το νέο όνομα αναμένεται να εγκριθεί επισήμως από τη Διεθνή Ένωση Καθαρής και Εφαρμοσμένης Χημείας (IUPAC) σε περίπου έξι μήνες, αναφέρει την Τετάρτη το LiveScience.com.

Ο Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543) ήταν ο αστρονόμος που διατύπωσε τη σύγχρονη ηλιοκεντρική θεωρία, σύμφωνα με την οποία η Γη περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο και όχι το αντίστροφο.

Newsroom ΔΟΛ

Τα θέματα Χημείας Γ θετ. στις επαναληπτικές πανελλήνιες 2009

2009-07-08T18:16:00.000+03:00

χημ επαν 09

View more documents from pefkounar.

Λήψη θεμάτων και από ΕΔΩ

Τα θέματα Χημείας των εισαγωγικών εξετάσεων του 1970 τη χρονιά.

2009-06-19T12:58:00.000+03:00

ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ
Θεωρία: Ηλεκτρονική εξήγησις του σθένους και της χημικής συγγενείας. Ανίχνευσις και προσδιορισμός άνθρακος και αζώτου εις τας οργανικάς ενώσεις. Προέλευσις, παρασκευή και ιδιότητες του μαγνησίου.
Άσκηση: Μια σειρά αντιδράσεων ανόργανης χημείας
Πρόβλημα: Από ποσοτικά δεδομένα της εξουδετέρωσης διαλύματος διδυνάμου οξέος Η2Α από διάλυμα υδροξειδίου του νατρίου να βρεθεί το ΜΒ του οξέος. Υπολογισμός ποσότητος υδροξειδίου του καλίου, με προσμείξεις, για την μετατροπή ίσης ποσότητος του οξέος σε όξινο άλας του καλίου.

ΦΥΣΙΚΟΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ – ΓΕΩΠΟΝΟΔΑΣΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ
Θεωρία: Νόμος των απλών πολλαπλασίων (Dalton) και εξήγησις αυτού. Μεταλλουργία και ιδιότητες του κασσιτέρου. Γενικά περί αλδεϋδών και κετονών. Ιδιότητες και χρήσεις της ακεταλδεϋδης.
Άσκηση: Από ανθρακασβέστιο αντιδράσεις παρασκευής ακετυλένιου, ασβεστοκυαναμίδιου, χλωροφόρμιου, ακετόνης και νιτροβενζόλιου.
Πρόβλημα: Εύρεση εκατοστιαίας σύστασης μίγματος ανθρακικού νατρίου και όξινου ανθρακικού νατρίου, από τη μάζα του μίγματος και από την αύξηση της μάζας δοχείου που περιέχει στερεό ΚΟΗ, όταν σ’ αυτό διαβιβασθεί το αέριο της αντίδρασης υδροχλωρικού οξέος με το δεδομένο μίγμα, και στη συνέχεια (δεύτερη ερώτηση) το βάρος μη καθαρού NaOH για την μετατροπή του NaHCO3 σε Νa2CO3.
( Ε! πολύ θα’ θελα να είχα ένα αντίγραφο ή το ίδιο το τετράδιο του γραπτού μου, τον Σεπτέμβριο του 1970, στο τότε κτίριο του Παν/μίου Ιωαννίνων επί της Δόμπολη, και μόνο η θεωρία έπιανε 7-8 σελίδες στα βιβλία Μανωλκίδη ή Παπαγεωργίου. Αλήθεια έπρεπε να γράψουμε από εκεί, ή έφτανε μόνο το τότε ολιγοσέλιδο βιβλίο του ΟΕΔΒ, κανείς δεν μας είχε διαφωτίσει.
Ποιος πτυχιούχος χημικός θυμάται να μας πει τη μεταλλουργία και τις ιδιότητες του κασσίτερου;
Πρόσφατα καθηγητής της Βιοχημείας σε μια Ιατρική Σχολή, σε τμηματικές εξετάσεις έβαλε μεταξύ των άλλων σαν θέμα να γράψουν οι φοιτητές/τριες τον χημικό – συντακτικό τύπο κάποιας βιταμίνης. Ένας τολμηρός, ριψοκίνδυνος φοιτητής ρώτησε τον καθηγητή αν μπορεί ο ίδιος να γράψει τον πολύπλοκο τύπο – καλύτερα έπρεπε να τον ρωτήσει σε τι θα χρησιμεύσει, μπορούσε π.χ. ο κ. καθηγητής να ζητήσει μόνο τις χαρακτηριστικές ομάδες της βιταμίνης ή τυχόν άλλες σημαντικές πληροφορίες του μορίου της βιταμίνης. Ο κ. «καθηγητής» δεν δίστασε να απαντήσει « εσύ είσαι φοιτητής και πρέπει να γνωρίζεις τον τύπο, εγώ είμαι καθηγητής…»)

ΙΑΤΡΙΚΟΣ – ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ
Θεωρία: Ισχύς οξέων και βάσεων. Από τι εξαρτάται αύτη. Δώσατε παραδείγματα ισχυρών και ασθενών βάσεων και οξέων. Παρασκευή και ιδιότητες του μυρκηκικού και του οξαλικού οξέος. Μοριακοί και συντακτικοί τύποι. Δώσατε παραδείγματα ισομερών και πολυμερών ενώσεων. (ΝΑΙ μόνο αυτά, σχεδόν 5,6 σελίδες θεωρίες από τα φροντιστηριακά βιβλία χημείας Μανωλκίδη – Μπέζα, Παπαγεωργίου – Λιάτη, Κυριακού κλπ)
Άσκησις: Σειρά αντιδράσεων που ξεκινούσαν από θέρμανση χλωριούχου αμμώνιου με οξείδιο του ασβεστίου. Οξείδωση του παραγομένου αερίου Α σε υψηλή θερμοκρασία παρουσία λευκοχρύσου. Το νέο αέριο Β σε επαφή με τον ατμοσφαιρικό αέρα προς αέριο Γ. Το αέριο Γ σε αντίδραση με ύδωρ προς διάλυμα Δ. Το διάλυμα Δ σε αντίδραση με φωσφόρο, και άλλο μέρος του Δ με πυκνό θειϊκό οξύ προς διάλυμα Ε. Το διάλυμα Ε σε αντίδραση με γλυκερίνη, και σε αντίδραση μετά τολουολίου.

Πρόβλημα: Υδρογόνωση ορισμένης ποσότητας ακετυλένιου προς αιθυλένιο και αιθάνιο με αναλογία μορίων 1 προς 4. Πόσο θειϊκό οξύ απαιτείται σε αντίδραση με ψευδάργυρο που θα δώσει το υδρογόνο της υδρογόνωσης, και πόσο χλωρικό κάλιο θα χρειασθεί να δώσει το οξυγόνο για την τέλεια καύση των προϊόντων της υδρογόνωσης.

Τα θέματα Χημείας των Πολυτεχνικού, Φυσικομαθηματικού-Γεωπονοδασολογικού, Ιατρικού-Φαρμακευτικού Κύκλων, του 1970 τη χρονιά.

Τα θέματα Χημείας του Τεχνικού κύκλου και ένα σταυρόλεξο του Αστέριου Σχοινά, καθηγητού - τότε- του Γυμνασίου Φαρσάλων.

Οι λύσεις των ασκήσεων σε επιμέλεια Ν. Πάγκαλου Ε. Συμβώνη Χημικών.

Το ζήτημα θεωρίας στις εισαγωγικές εξετάσεις του 1970, του ΦΣ/ΚΟΥ κύκλου, από βιβλία της εποχής.

2009-06-18T18:10:00.000+03:00

Νόμος του Χημικού Dalton, των απλών πολλαπλασίων, ένας άχρηστος πια νόμος, αφού ότι ήταν να δώσει το έδωσε, μετά την εύρεση των ατομικών βαρών και τη γραφή των ενώσεων με μοριακούς τύπους, η αρχαιολογία της Χημείας.
Οι ληστές αφοί Dalton είναι ήρωες καρτούν, που τους κυνηγάει ο Λούκυ Λούκ.
(από το βιβλίο Παπαγεωργίου-Λιάκη)

Μεταλουργία και ιδιότητες κασσίτερου. Άντε τώρα να θυμάσαι πως παραλαμβάνεται ο κασσίτερος από τα μεταλλεύματά του. Φαίνεται ο θεματοδότης έκανε καλατζής, γανωματής.

(από το βιβλίο Παπαγεωγίου - Λιάκη)

Γενικά περί αλδεϋδών και κετονών (μόνο γενικά δεν ήταν). Ιδιότητες και χρήσεις της ακεταλδεϋδης (άλλα τόσα)

(από το βιβλίο Οργανική Χημεία Μανωλκίδη - Μπέζα)

Θέματα, λύσεις ΧΗΜΕΙΑΣ στις Παγκύπριες εξετάσεις 2009

2009-06-15T07:12:00.000+03:00

Για ευχερέστερη λήψη

ΘΕΜΑΤΑ Παγκύπριων στη ΧΗΜΕΙΑ *ΕΔΩ*

ΛΥΣΕΙΣ θεμάτων Χημείας (Από ΕΔΩ)

Θέματα Χημείας Παγκύπριων εξετάσεων 2009.

2009-06-13T08:52:00.000+03:00

παγκυπρ χημεια2009

View more PDF documents from pefkounar.

.....ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ.....

παγκυπρ χημ 2009 λυσ

View more PDF documents from pefkounar.

Θέματα Χημείας εισαγωγικών εξετάσεων 1971.

2009-06-08T14:11:00.000+03:00

Τα θέματα Χημείας των εισαγωγικών εξετάσεων του 1971 του Ιατρικού-Φαρμακευτικού, Φυσικομαθηματικού- Γεωπονοδασολογικού, Διδασκαλικού, Γυμναστικού, Πολυτεχνικού και Τεχνικού Κύκλου.

Δύο ή τρεις ασκήσεις κυρίως σε όχι και τόσο Χημεία όπως: Εύρεση σύστασης μίγματος, εύρεση ατομικού βάρους στοιχείου, καύσεις οργανικών ενώσεων, εύρεση εμπειρικού τύπου, ελάχιστες οι απαιτούμενες αντιδράσεις στις ασκήσεις.

Λείπει το ζήτημα της θεωρίας σε κάθε κύκλο, που απαιτούσε τεράστια απομνημονευτική ικανότητα – σκληρού δίσκου πολλών Mb - από νόμους Χημείας, παρασκευές και ιδιότητες στοιχείων, αρκετών χημικών ανοργάνων και οργανικών ενώσεων.

Οι λύσεις των ασκήσεων στο τεύχος 27 του περιοδικού Φυσικός Κόσμος, τον Νοέμβριο του 1971, σε επιμέλεια των Παντελή Τόμου, Φαίδωνα Γερογιάννη, Φυσικών.
(Εκδότης του Φ.Κ.: Ευαγ. Παπαθεοφάνους, που εσυντάσσετο υπό τον έλεγχο Επιτροπής Επιστημόνων, με Υπεύθυνο συμφώνως τω Νόμω, Διευθυντή Συντάξεως τον Βασίλειο Σουρβίνο)

Θέματα Χημείας στις εισαγωγικές εξετάσεις του 1972.

2009-06-06T09:29:00.000+03:00

Σήμερα είπα - μετά από παράκληση φίλου αναγνώστου του blog- να ανοίξουμε, να κεραστούμε και να πιούμε εις υγείαν, μια φυάλη εσοδείας 1972.

Από το τεύχος 34 (Νοέμβριος 1972) του περιοδικού Φυσικός Κόσμος της Ένωσης Ελλήνων Φυσικών τα θέματα Χημείας των εισαγωγικών εξετάσεων του Σεπτεμβρίου 1972, σε επιμέλεια των Φυσικών Παντελή Τόμου – Φαίδωνα Γερογιάννη.

(Εκδότης του Φ.Κ. Ευάγ. Παπαθεοφάνους, Επιτροπή Σύνταξης: Κωνσταντίνος Κρεατσάς, Σαλτερής Περιστεράκης, Δημήτριος Κοτζαμάνης, Διευθυντής Συντάξεως: Βασίλειος Σουρβίνος)

Τα θέματα από τέσσερα συνήθως ζητήματα το πρώτο με θεωρία, το δεύτερο θεωρία και μια απλή εφαρμογή, το τρίτο ζήτημα άσκηση, το τέταρτο ζήτημα πρόβλημα.
(Βασικά: Θεωρία τρομερή σε έκταση με πολλά ΜΒ μνήμης, Ασκήσεις – Πρόβλημα: Μίγματα, ασκήσεις με σειρά αντιδράσεων, καύσεις οργανικών ενώσεων, εξουδετερώσεις οξέων ΗχΑ με βάσεις Β(ΟΗ)ψ , Μεταλλουργία από οξείδια, ενίοτε και βαριές ασκήσεις οξειδοαναγωγής)

Στην σελίδα του ιδίου τεύχους «Το γραμματοκιβώτιον του Φυσικού Κόσμου» διαβάζουμε μεταξύ των άλλων…..
Ο κ. Απόστολος Κατσίκης (Ζωσιμαία Σχολή Ιωαννίνων) μας έστειλε μίαν ωραίαν εργασία με τίτλο «Ο έμφρων άνθρωπος – Homo Sapiens»
….Ασκήσεις πήραμε από τους συναδέλφους κ.κ. Θεόδωρο Μαλδογιάννη (Ιωάννινα) μίαν Φυσικής και μίαν Χημείας και Σιδέρη Μητσιάδη (Δ Γυμν. Αρρ. Αθηνών)

….. Οι μαθητές Αλέξανδρος Καχριμάνης, Ιωάννης Βακάλης (Ζωσιμαία Σχολή Ιωαννίνων) μας έστειλαν τις λύσεις των υπ’ αρ. 214,215, 217, 218, 219, 220 ασκήσεων.
Ο Αλέκος Καχριμάνης είναι σήμερα (2009) Νομάρχης του Νομού Ιωαννίνων.

Ο ορυκτός πλούτος της Ηπείρου

2009-06-03T19:33:00.000+03:00

Βιομηχανικά ορυκτά, ενεργειακές ύλες, γεωθερμική ενέργεια κ.ά.
ΥΠΟΓΕΙΟ ΘΗΣΑΥΡΟ ΚΡΥΒΕΙ Η ΗΠΕΙΡΟΣ!
Φωσφορίτες – ορυκτό αλάτι (Μονολίθι), ορυκτή γύψος (Βρυσέλλα), μάρμαρα και λιγνίτης (Γιάννινα), άργιλος (Ριζοβούνι), τύρφη (Κορώνη), ιαματικά νερά (Καβάσιλα) κ.ά.

• H περιοχή της Ηπείρου, λόγω της γεωλογικής της δομής και της γεωγραφικής της θέσης έχει πολλά βιομηχανικά ορυκτά, ενεργειακές πρώτες ύλες και γεωθερμική ενέργεια. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα μελέτης του καθηγητή του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου Μ. Τσέζου.
Κατά συνέπεια οι πόροι του υπεδάφους της Ηπείρου, μπορούν να λειτουργήσουν ως παράγοντες ισόρροπης ανάπτυξης. Μέχρι σήμερα, όμως, μερικώς έχουν αξιοποιηθεί.

Τα βιομηχανικά ορυκτά και πετρώματα της Ηπείρου περιλαμβάνουν μεγάλα κοιτάσματα φωσφοριτών.
Όμως λόγω χαμηλής περιεκτικότητας σε πεντοξείδιο του φωσφόρου, δεν βρέθηκε η οικονομικά συμφέρουσα μέθοδος εμπλουτισμού, η οποία θα οδηγούσε στην αξιοποίησή τους για την παραγωγή λιπασμάτων.
Ακόμη υπάρχουν:
Κοίτασμα ορυκτού άλατος στο Μονολίθι Ιωαννίνων, με αποθέματα 15 εκ. τόνων μέσης περιεκτικότητας 70-80% σε ΝaCl.
Κοίτασμα ορυκτής γύψου στη Βρυσέλλα Θεσπρωτίας, με αποθέματα 100 εκ. τόνων και περιεκτικότητα 90-95% σε γύψο. Πρόκειται για το αξιολογότερο κοίτασμα της Ηπείρου.
Κρυσταλλικοί ασβεστόλιθοι, όπως τα γνωστά μάρμαρα Ιωαννίνων, με ελάχιστα λειτουργούντα λατομεία σήμερα.
Κοίτασμα αργίλων στο Ριζοβούνι Πρέβεζας, κατάλληλο για παραγωγή κεραμικών προϊόντων, καθώς και λευκά ανθρακικά πετρώματα στους Νομούς Πρέβεζας και Θεσπρωτίας.

Γενικώς τα ανθρακικά πετρώματα, στα οποία συμπεριλαμβάνονται οι ασβεστόλιθοι και οι δολομίτες, εκτός από την παραδοσιακή τους χρήση σαν δομικό υλικό, βρίσκουν εφαρμογή, κάτω από ειδικές προδιαγραφές χημικής σύστασης, κοκκομετρίας λευκότητας, βαθμού αλέσεως κλπ., σε πάρα πολλούς βιομηχανικούς τομείς.
Ο σημαντικότερος ίσως τομέας που βρίσκουν εφαρμογή είναι αυτός των πληρωτικών και επικαλυπτικών.
Πρόκειται για λεπτόκοκκα υλικά, τα οποία χρησιμοποιούνται είτε για την αύξηση του όγκου είτε για την βελτίωση των οπτικών ιδιοτήτων του τελικού προϊόντος.
Ενδεικτικά αναφέρονται μερικές από τις πολυάριθμες εφαρμογές των υλικών αυτών, όπως: παρασκευή χρωμάτων, κάθε είδους στόκων, πλαστικών αντικειμένων, στεγανωτικών υλικών, καλλυντικών, επικαλυπτικού χαρτιού, λιπαντικών, εντομοκτόνων, λευκών βερνικιών, λευκής μελάνης, φαρμάκων και φαρμακευτικών υλικών κλπ.

Στην κατηγορία των ενεργειακών πρώτων υλών έχει εντοπιστεί κοίτασμα τύρφης, κατάλληλο για λαχανοκομικές και ανθοκομικές καλλιέργειες, στη Κορώνη Πρέβεζας, καθώς και ένα παρόμοιο μικρού μεγέθους κοίτασμα στο Πέραμα και στο Σιστρούνι Ιωαννίνων.
Επίσης έχει βρεθεί κοίτασμα λιγνίτη στα Γιάννινα με αποθέματα 42 εκ. τόνους, κατάλληλο για την παραγωγή οργανοχημικών λιπασμάτων.
Το απόθεμα ανέρχεται σε 47.106 τόννους. Το περιεχόμενο της υγρασίας είναι 65.5% και η τέφρα επί ξηρού είναι 34%.
Το εκμεταλλεύσιμο απόθεμα, είναι δυνατόν να τροφοδοτήσει μια μονάδα ηλεκτροπαραγωγής 125 MW για 21 χρόνια. Όπως επισημαίνει ο κ. Τσέζος, λόγω περιβαλλοντολογικών προβλημάτων, που θα δημιουργούσε η καύση του λιγνίτη για ηλεκτροπαραγωγή σʼ ένα στενό χώρο και με ιδιαίτερη ιστορία, η ΔΕΗ δεν συμπεριέλαβε στα μελλοντικά της σχέδια την αξιοποίηση του λιγνίτη για τον σκοπό αυτό.

Στον τομέα της γεωθερμικής ενέργειας, εντοπίστηκε νέο γεωθερμικό πεδίο στη θέση Καβάσιλα Κόνιτσας, με θερμοκρασία νερού μεγαλύτερη των 32 °C. Το πεδίο αυτό διαθέτει πολύ καλές προοπτικές για την ανάδειξή του σε ιαματική και γεωργική πηγή. Επίσης είναι γνωστό το γεωθερμικό πεδίο Συκιών Άρτας, με οροφή του ταμιευτήρα στα 280 μ. από την επιφάνεια, θερμοκρασία νερού στους 50 °C και παροχή γεώτρησης 70 κ.μ./ώρα. Το πεδίο αυτό μπορεί να αξιοποιηθεί σε θερμοκήπια, ιχθυοκαλλιέργειες και αντιπαγετώδη προστασία των καλλιεργειών των εσπεριδοειδών.

Θέματα - Απαντήσεις Χημείας Γ θετικής 2009

2009-05-29T15:31:00.001+03:00

Τα θέματα και οι απαντήσεις της Χημείας Γ θετικής.

2009-05-27T13:38:00.000+03:00

Ελαφρώς πιο δύσκολα από πέρυσι (2008), σαφώς πιο εύκολα από πρόπερσι (2007)

Σημερινά θέματα Χημείας Γ Λυκείου θετικής κατ. Εκφωνήσεις

Απαντήσεις από το Φροντιστήριο Όριον

Απαντήσεις από το Φροντιστήριο Πολύτροπο

Απαντήσεις από το Φροντιστήριο Πράξις

Θέματα Χημείας Γ Λυκείου θετ. από ΤΑ ΝΕΑ της 23ης Φεβ. 2006.

2009-05-11T19:06:00.000+03:00

Θέματα Χημείας Γ Λυκείου θετ. από ΤΑ ΝΕΑ της 5ης Ιαν. 2006

2009-05-11T09:16:00.000+03:00

Διαγώνισμα Χημείας Γ Λυκείου θετ. από μια εφημερίδα.

2009-05-10T18:05:00.000+03:00

Θέματα Χημείας Γ Λυκείου θετ. κατ. από ΤΑ ΝΕΑ - (5Δεκ. 2006).

2009-05-09T08:01:00.000+03:00

Θέματα Χημείας Γ θετ από Τα Νεα (17 Μαϊου 2007)

2009-05-06T17:34:00.000+03:00

Παρασκευές και Ιδιότητες Αλκυλαλογονιδίων (RX)

2009-04-16T17:46:00.000+03:00

ΑΛΚΥΛΑΛΟΓΟΝΙΔΙΑ

(Σύμφωνα με τη ΧΗΜΕΙΑ 1ης, 2ης Δέσμης του Παύλου Σακελλαρίδη, καθηγητού ΕΜΠ – Ίδρυμα Ευγενίδου Αθήνα 1991)

Φυσικές ιδιότητες.
Τα κατώτερα μέλη των αλκυλαγονιδίων είναι στις συνήθεις συνθήκες αέρια.
Είναι αδιάλυτα στο νερό, ενώ αναμιγνύονται σε οποιαδήποτε αναλογία με την αιθυλική αλκοόλη και τον αιθέρα.
Τα χλωρίδια και τα βρωμίδια είναι άχρωμα, ενώ τα ιωδίδια χρωματίζονται με την πάροδο του χρόνου καστανόχρωμα, επειδή υφίστανται σε περιορισμένη έκταση διάσπαση, κατά την οποία ελευθερώνεται ιώδιο.
(Ακολουθούν οι παρασκευές και οι αρκετές χημικές ιδιότητες των αλκυλαλογονίδιων σε διαφάνειες, όπως χρησιμοποιούνταν στη διδασκαλία)
(το μεθυλοχλωρίδιο στη wikipedia)

Θέματα Χημείας, Γ Λυκείου θετικής, από ΤΑ ΝΕΑ.

2009-04-11T13:24:00.000+03:00

Εργαστήριο σιδηρουργίας στο Καραμπουρνάκι, ηλικίας 2.800 ετών.

2009-04-04T13:21:00.000+03:00

Εργαστήριο σιδηρουργίας, πιθανότατα κατεργασίας και άλλων μετάλλων, ακόμα και χρυσού, ηλικίας 2.800 ετών, αποκαλύφθηκε στην περιοχή Καραμπουρνάκι, οικισμό στα νοτιοανατολικά της Θεσσαλονίκης.

Στο χώρο, όπου η 15ετής αρχαιολογική έρευνα, με επικεφαλής τον καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Μιχάλη Τιβέριο, έφερε στο φως την πλουσιότερη κεραμική από ολόκληρη σχεδόν τη Μακεδονία, οι κάτοικοι της «κοσμικής» αρχαίας Θέρμης, φαίνεται πως δεν περιορίστηκαν στην κατασκευή των κεραμικών, αλλά επεκτάθηκαν και στο εμπόριο.

Σιδερένια, χάλκινα, αλλά και χρυσά αντικείμενα και κοσμήματα εντόπισαν φέτος οι ανασκαφείς και τα παρουσιάζουν στο 22ο Συνέδριο για το Αρχαιολογικό Έργο στη Μακεδονία της χρονιάς που πέρασε.

«Είναι η πρώτη φορά που αποκαλύπτεται τέτοιο εργαστήριο στην περιοχή, γεγονός που μας οδηγεί στο συμπέρασμα πως κατά τον 7ο, αν όχι και κατά τον 8ο προχριστιανικό αιώνα, οι κάτοικοι της αρχαίας Θέρμης ήταν σε θέση να καλύψουν από μόνοι τους ένα μέρος, τουλάχιστον, των αναγκών τους σε σίδηρο. Ευελπιστούμε ότι η μελέτη του θα συμβάλλει στον εμπλουτισμό της γνώσης μας για τις μεταλλευτικές δραστηριότητες της αρχαίας εγκατάστασης στο Καραμπουρνάκι και γενικότερα για τη μεταλλοτεχνία των γεωμετρικών χρόνων» τονίζει ο κ. Τιβέριος.

Οι δύο λάκκοι, που εντοπίστηκαν από τις πρώτες μέρες της ανασκαφικής έρευνας, αποδείχτηκε ότι αποτελούσαν τμήματα κατασκευών του εργαστηρίου. Ο πρώτος έχει βάθος κάτι περισσότερο του ενός μέτρου (1,15μ.) και διάμετρο 85 εκατοστών και βρίσκεται στο ίδιο περίπου ύψος με έναν εργαστηριακό λάκκο, που εντοπίστηκε στη διπλανή τομή.

Στα άκρα του πρώτου λάκκου και περίπου σε αντικρινές θέσεις αποκαλύφθηκαν δύο κόγχες με μορφή αχιβάδας. Οι δύο ημικυκλικές κόγχες χρησίμευαν -πιθανόν- για τον εφοδιασμό του λάκκου χύτευσης με καύσιμη ύλη η μία και με μετάλλευμα η δεύτερη. Πιθανότερο είναι να σχετίζονται με την τοποθέτηση του φυσερού, που χρησίμευε για την ενίσχυση της φωτιάς μέσα στο λάκκο.

Ο δεύτερος λάκκος έχει τη μορφή υπόσκαπτου, με βάθος 1,24 μ. και μέγιστη διάμετρο 1,90 μ. Και οι δύο λάκκοι ήταν γεμάτοι με μαλακό, σκούρο γκρίζο χώμα (από τις καύσεις), λίθους και λιωμένα πλιθιά, που αποτελούσαν τμήματα πλινθόκτιστων κατασκευών, ενώ περιείχαν και πολλά σπασμένα αγγεία (ορισμένα έφεραν υπολείμματα σιδήρου), κυρίως από τοπικά εργαστήρια της περιοχής του Θερμαϊκού κόλπου, αρκετά οστά και όστρεα.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν τα μικροαντικείμενα, που βρέθηκαν μέσα στους δύο λάκκους. Πρόκειται για σιδερένια στελέχη, χάλκινα ελάσματα και μικρά κομμάτια υαλόμαζας, γυάλινες χάνδρες, ένα χρυσό σκουλαρίκι με διπλό κρίκο και τρία στελέχη -πανομοιότυπο με τα ομηρικά- καθώς επίσης και «τρίγληνα μορόεντα» (σκουλαρίκια με τις τρεις προεξοχές, που είχαν το σχήμα του μούρου).

Η ανασκαφή στο Καραμπουρνάκι αποκάλυψε έναν οικισμό, κυρίως των αρχαϊκών χρόνων, με απλά οικοδομήματα και πολύ πλούσια κεραμική. Το ευρήματα αποδεικνύουν τις εμπορικές σχέσεις και την άμεση επικοινωνία ενός παράλιου οικισμού του Θερμαϊκού με πολλά σημαντικά κέντρα της νότιας Ελλάδας, μεταξύ άλλων την Εύβοια, την Αθήνα και την Κόρινθο.

Ο συγκεκριμένος οικισμός ταυτίστηκε με το κεντρικό πόλισμα της αρχαίας Θέρμης, που ήταν αναπτυγμένη «κωμηδόν», δηλαδή απαρτιζόταν από σύμπλεγμα γειτονικών μικρών πόλεων (πολίσματα), όπως συνέβαινε και σε άλλες περιοχές (π.χ. στην Αιτωλία ή την Κρήτη), πριν τη δημιουργία του οργανωμένου άστεως.

Newsroom ΔΟΛ, με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Σχετικά: Τα Νεα Παρ. 3 Απρ. 2009

Θέματα Χημείας Γ θετ. από "Τα Νέα"

2009-03-21T08:28:00.000+02:00

Θέματα Χημείας Γ θετ. από "Τα Νέα"

2009-03-18T10:09:00.000+02:00

Το DDT εξακολουθεί να δηλητηριάζει.

2009-03-06T13:38:00.000+02:00

Ρυπασμένα με εντομοκτόνα της γενιάς του DDΤ, που σταμάτησαν να χρησιμοποιούνται εδώ και τουλάχιστον 35 χρόνια, εξακολουθούν να είναι τα νερά σε κάποιες λίμνες και ποτάμια της Ελλάδας.

Ήταν μια αναπάντεχη όσο και ανησυχητική διαπίστωση για τους επιστήμονες του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων που πραγματοποίησαν μια μεγάλη έρευνα για τις συγκεντρώσεις φυτοφαρμάκων στα επιφανειακά νερά της Ελλάδας. Την ίδια έκπληξη μάλιστα δοκίμασαν και αρκετοί ειδικοί που πριν από μερικές ημέρες παρακολούθησαν τα αποτελέσματα της ερευνητικής εργασίας στο πλαίσιο του συνεδρίου που διοργάνωσε η Ένωση Ελλήνων Χημικών στην Αθήνα με τίτλο «Τρόφιμα και Περιβάλλον».

Οι επιστήμονες του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ.κ. Ιωάννης Κωνσταντίνου, Δήμητρα Χελά και Τριαντάφυλλος Αλμπάνης ανακοίνωσαν ότι σε κάποιες λίμνες και ποτάμια στη Βόρεια Ελλάδα που βρίσκονται κοντά σε περιοχές οι οποίες είναι καλλιεργούμενες εδώ και πολλά χρόνια, υπήρχαν υπολείμματα του απαγορευμένου φυτοφαρμάκου DDΤ. Το γεγονός αυτό προκάλεσε την έκπληξη των επιστημόνων γιατί έχουν περάσει τουλάχιστον 35 χρόνια από τότε που έπαψε να χρησιμοποιείται το επικίνδυνο αυτό χημικό προϊόν. Ήταν μάλιστα τόσο ισχυρό παρασιτοκτόνο, ώστε είχε ενοχοποιηθεί τη δεκαετία του 1970 και μεταγενέστερα ακόμη και για την πρόκληση καρκίνου. Η αλήθεια είναι ότι οι επιστήμονες βρήκαν μικρές συγκεντρώσεις DDΤ στα επιφανειακά μας νερά.

Το στοιχείο αυτό όμως δεν είναι εφησυχαστικό, καθώς τα υπολείμματα τού DDΤ ανιχνεύθηκαν στα ιζήματα του βυθού. Εκεί δηλαδή όπου τριγυρίζουν ψάρια όπως η πέστροφα και ο κυπρίνος για να βρουν φαγητό. Όπως μάλιστα επισημαίνουν επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, τα υπολείμματα των εντομοκτόνων αυτών- ακόμη και αν ανιχνεύονται σε μικρές συγκεντρώσεις - θα πρέπει να μελετηθούν επαρκέστερα ώστε να εκτιμηθεί η δράση τους ως καρκινογόνος καθώς και η ικανότητά τους να συσσωρεύονται στον λιπώδη ιστό οργανισμών με άμεση συνέπεια για τον άνθρωπο.

Διασυνοριακή ρύπανση
Ο επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Ιωάννης Κωνσταντίνου λέει στα «ΝΕΑ» ότι «σε ποταμούς και λίμνες της Βόρειας Ελλάδας εξακολουθούν να ανιχνεύονται απαγορευμένα εντομοκτόνα της γενιάς του DDΤ, λόγω της μεγάλης ανθεκτικότητάς τους αλλά και λόγω της διασυνοριακής ρύπανσης από χώρες όπως η Τουρκία, τα Σκόπια και η Βουλγαρία στις οποίες παράνομη χρήση των εντομοκτόνων αυτών γινόταν για πολλά χρόνια».

Ο ίδιος εξηγεί ότι η χρήση του DDΤ απαγορεύθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1970 και έπαψε να χρησιμοποιείται μέχρι το 1974. Δεν είναι όμως γνωστό αν η απαγόρευση αυτή ίσχυσε ταυτόχρονα και για τις γειτονικές χώρες ή αν υπήρχαν αποθέματα παρεμφερών ζιζανιοκτόνων που εξακολούθησαν να χρησιμοποιούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα. Εκτός όμως από το DDΤ, η εμπεριστατωμένη έρευνα των ειδικών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων αποκάλυψε ότι τα επιφανειακά νερά της χώρας μας έχουν «προσβληθεί» και από υπολείμματα ζιζανιοκτόνων και εντομοκτόνων νεώτερης γενιάς, που χρησιμοποιούνταν από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 έως το 2006 και τα οποία σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνουν σε επικινδυνότητα τα διεθνώς αποδεκτά όρια. Φαινόμενο που παρατηρείται και σε άλλες χώρες της Μεσογείου.

Τα όρια επικινδυνότητας
Για παράδειγμα, ένα κοινώς αποδεκτό όριο επικινδυνότητας για υπολείμματα φυτοφαρμάκων σε επιφανειακά νερά θεωρούνται - ανάλογα βέβαια και με τη χημική σύσταση του προϊόντος- τα 0,5 μικρογραμμάρια ανά λίτρο νερού έως και το 1 μικρογραμμάριο ανά λίτρο νερού. Στην Ελλάδα σε ορισμένες περιπτώσεις, κυρίως δε κατά την περίοδο Μαΐου - Ιουλίου που γίνονται οι ψεκασμοί, η συγκέντρωση των φυτοφαρμάκων αγγίζει ακόμη και τα 2 μικρογραμμάρια ανά λίτρο νερού σε ποταμούς που γειτνιάζουν με περιοχές εντατικής γεωργίας όπως ο Αξιός, ο Λουδίας, ο Αλιάκμονας, ο Ευρώτας.

ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ
Το φυτοφάρμακο DDΤ ήταν τόσο ισχυρό παρασιτοκτόνο, ώστε είχε ενοχοποιηθεί τη δεκαετία του 1970 και για την πρόκληση καρκίνου

Κίνδυνος για το πλαγκτόν και τα ψάρια

Οι επιστήμονες του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων που πραγματοποίησαν ανασκόπηση των επιπέδων των συγκεντρώσεων των φυτοφαρμάκων για μια 20ετία μέχρι και το 2006, διαπίστωσαν ότι οι ενώσεις που ανιχνεύονται συχνότερα στα επιφανειακά ύδατα ανήκουν στα ζιζανιοκτόνα (atrazine, simazine, metolachlor, alachlor) και στα εντομοκτόνα (diazinon, carbofuran, parathion, endosulfan, lindane).

Μπορεί βέβαια κάποια από τα φυτοφάρμακα αυτά να μη χρησιμοποιούνται πια και τα υπολείμματά τους να εξακολουθούν να υπάρχουν στα νερά των λιμνών και των ποταμών. Οι ειδικοί παρατηρούν ότι τα ζιζανιοκτόνα εμφανίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο για τοξικές επιπτώσεις στα φύκια ενώ τα εντομοκτόνα παρουσιάζουν μεγαλύτερο κίνδυνο για το ζωοπλαγκτόν και τα ψάρια. Αυτό πάντως που θα πρέπει να σημειωθεί είναι ότι σύμφωνα με τους ειδικούς για αρκετά από τα επιφανειακά ύδατα της Ελλάδας υπάρχουν ελάχιστα στοιχεία ενώ σε άλλα δεν γίνεται συστηματική παρακολούθησή τους.

Η ερευνητική εργασία των ειδικών του Πανεπιστημίου των Ιωαννίνων είχε σκοπό να αποτυπώσει τη ρύπανση των επιφανειακών υδάτων της Ελλάδας από υπολείμματα παρασιτοκτόνων.

Ουσιαστικά επρόκειτο για μια ανασκόπηση των συγκεντρώσεων των φυτοφαρμάκων που παρατηρούνται σε λίμνες και ποτάμια, από το 1986 μέχρι και το 2006. Στην ίδια έρευνα, γινόταν επίσης μια προσπάθεια να εκτιμηθούν οι τοξικολογικές ιδιότητες αυτών των φυτοφαρμάκων και βεβαίως οι επιδράσεις που μπορεί να έχουν στο περιβάλλον και κατ΄ επέκταση στον άνθρωπο.

Φτιάχνω σπιτικό ξίδι

2009-02-28T10:02:00.000+02:00

Θάταν 1964, 1965; Στη Β Γυμνασίου όταν πρωτοσυναντήθηκα με την Χημεία.
Δεν υπήρχε βιβλίο του ΟΕΔΒ.
Με την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση Παπανδρέου - Παπανούτσου τα λεγόμενα φυσιογνωστικά μαθήματα (Φυτολογία, Ζωολογία) είχαν περιορισθεί στη Α Γυμνασίου, και η Χημεία - όπως και η Φυσική- που άρχιζαν στην Δ Γυμνασίου (σημερινή Α Λυκείου) άρχιζαν πλέον από τη Β Γυμνασίου.
Το πρώτο πολυγραφημένο βιβλίο (άθλος για την εποχή) - φυλλάδιο Χημείας ήταν αυτό του αξέχαστου Θόδωρου Μαλδογιάννη, -καθηγητή τότε στο Γυμνάσιο της Ζωσιμαίας - που ξεκινούσε τη Χημεία με το ξίδι (μετά πήγαινε σε ιδιότητες οξέων κλπ- πριν μάθουμε τα στοιχεία και τα σύμβολά τους) με τον αξεπέραστο τίτλο:
Θα ξεκινήσουμε με το ξίδι, για να μας ανοίξει η όρεξη να μάθουμε Χημεία

Σχετκά 1) Φτιάχνω ξίδι σπιτικό

Ανιχνεύσεις, διακρίσεις εποπτικά σε σχήματα από το βιβλίο του κ. Πέτρου Ιακώβου.

2009-02-15T20:31:00.000+02:00

Η αιθανόλη, οι μεθυλοδευτεροταγείς αλκοόλες,
-και τα προϊόντα οξείδωσης των ανωτέρω-
η αιθανάλη και οι μεθυλοκετόνες
δίνουν την αλοφορμική αντίδραση.

Με ιώδιο, παρουσία NaOH διασπώνται και στα προϊόντα καταβυθίζεται το κίτρινο ίζημα του ιωδοφορμίου (CHJ3)

Οι πρωτοταγείς - δευτεροταγείς αλκοόλες, οι αλδεϋδες, το μεθανικό οξύ, το οξαλικό οξύ, τα αλκένια, τα αλκίνια, τα συζυγή αλκαδιένια οξειδώνονται από το όξινο διάλυμα του υπερμαγγανικού καλίου.
Τα υπερμαγγανικά ιόντα (ΜηΟ4, Mn με +7) ανάγονται σε ιόντα μαγγανίου (Mn με +2)
Το διάλυμα από μωβ αποχρωματίζεται (σε άχρωμο)

Οι παραπάνω ενώσεις οξειδώνονται και από όξινο διάλυμα διχρωμικού καλίου (Κ2Cr2O7) Τα διχρωμικά ιόντα (Cr2O7, με Cr +7) ανάγονται σε ιόντα χρωμίου (Cr με +3) Το διάλυμα αλλάζει χρώμα από πορτοκαλί σε ανοικτό πράσινο

Για ρίχτα μου για τη χημεία...

2009-02-14T15:29:00.000+02:00

Πρωτοσέλιδη η Χημεία

2009-02-05T10:04:00.000+02:00

Μεταλλουργία στη Ράμια της Άρτας

2009-01-29T13:54:00.000+02:00

Παρασκευή και Ιδιότητες ρυθμιστικού διαλύματος

2009-01-16T22:29:00.000+02:00

Παρασκευή ρυθμιστικού διαλύματος Οξικού οξέος – οξικού νατρίου με Ph περίπου 5

Σε μια κωνική φυάλη των 100 ml ρίχνουμε 50 ml διαλύματος οξικού οξέος 2Μ,

25 ml διαλύματος ΝaOH, και συμπληρώνουμε με νερό μέχρι τη χαραγή.

Το ρυθμιστικό διάλυμα, όπως μπορεί να υπολογιστεί έχει Ph =4,74. Την τιμή αυτή μπορούμε να επιβεβαιώσουμε πειραματικά με πεχάμετρο ή προσεγγιστικά με πεχαμετρικό χαρτί (περίπου 5)

Παρασκευή ρυθμιστικού διαλύματος αμμωνίας – ιόντος αμμωνίου με Ph περίπου 9

Σε μια κωνική φυάλη των 100 ml ρίχνουμε 50 ml διαλύματος αμμωνίας 2Μ,

25 ml διαλύματος χλωριούχου αμμωνίου, και συμπληρώνουμε με νερό μέχρι τη χαραγή.

Το ρυθμιστικό διάλυμα, όπως μπορεί να υπολογιστεί έχει Ph =9,26. (να διορθωθεί η τιμή στην διαφάνεια)

Την τιμή αυτή μπορούμε να επιβεβαιώσουμε πειραματικά με πεχάμετρο ή προσεγγιστικά με πεχαμετρικό χαρτί (περίπου9)

Η κάρτα (διαφάνεια) δείχνει παραστατικά τον τρόπο παρασκευής των δύο ρυθμιστικών διαλυμάτων, που προβάλλουμε στον προβολέα overhead για να φαίνεται τι πρέπει να γίνει

Ιδιότητες ρυθμιστικών διαλυμάτων (εύκολα παραστατικά και χωρίς πολλά πλυσίματα)

Σε τρία διαφανή πλαστικά ποτήρια τοποθετούμε από 25 ml του ρυθμιστικού διαλύματος οξικού οξέος, οξικού νατρίου που παρασκευάσαμε.

Στο κάθε ποτήρι γράφουμε με ανεξίτηλο μαρκαδόρο τι περιέχει και τι προσθέτουμε, ώστε να ξαναχρησιμοποιηθεί, χωρίς σχολαστικό πλύσιμο.

Στο Α ποτήρι προσθέτουμε 1 ml διαλύματος ΗCl 2Μ.

Στο Β ποτήρι δεν προσθέτουμε τίποτε, το αφήνουμε σαν μάρτυρα, να δείχνει το Ph του ρυθμιστικού διαλύματος.

Στο Γ ποτήρι προσθέτουμε 1 ml διαλύματος ΝaOH 2Μ.

Διαπιστώνουμε με μέτρηση του Ph, ή με πεχαμετρικό χαρτί που αφήνουμε δίπλα στο κάθε ποτήρι ότι το Ph μεταβλήθηκε ελάχιστα στα ποτήρια Α και Γ.

Χρησιμοποιώντας δείκτη το χυμό του κόκκινου λάχανου παρατηρούμε την ανεπαίσθητη μεταβολή χρώματος στα τρία ποτήρια.

Στο Α ποτήρι που προσθέσαμε το ΗCl διαπιστώνουμε μια μικρή ελάττωση του Ph.

Στο Γ ποτήρι που προσθέσαμε το ΝaOH διαπιστώνουμε μια μικρή αύξηση του Ph.

Συγκρίνουμε την αναμενόμενη θεωρητική τιμή και την πειραματική τιμή του Ph.

Την ίδια πορεία επαναλαμβάνουμε και με το άλλο ρυθμιστικό διάλυμα που παρασκευάσαμε με την αμμωνία και το χλωριούχο αμμώνιο.

Επειδή εύλογη είναι η ερώτηση και ο ισχυρισμός ότι το Ph δεν μεταβλήθηκε αρκετά επειδή οι ποσότητες που προσθέσαμε ήσαν ελάχιστες, επαναλαμβάνουμε την πορεία με νερό που τοποθετούμε σε ποσότητα 25 ml σε άλλα τρία ποτήρια.

Στο κάθε ποτήρι γράφουμε με μόνιμο μαρκαδόρο τι περιέχει και τι θα προσθέσουμε.

Στο πρώτο ποτήρι με το νερό προσθέτουμε 1 ml διαλύματος ΗCl 2M, στο δεύτερο ποτήρι δεν προσθέτουμε τίποτε, στο τρίτο ποτήρι με το νερό προσθέτουμε 1 ml διαλύματος ΝaΟΗ 2Μ.

Με πεχαμετρικό χαρτί βλέπουμε την μεγάλη μεταβολή του Ph στα τρία ποτήρια.

Στο πρώτο ποτήρι διαπιστώνουμε έντονο όξινο Ph, το δεύτερο ποτήρι έχει Ph περίπου 7, και το περιεχόμενο στο τρίτο ποτήρι έχει έντονο βασικό Ph.

Συγκρίνουμε την αναμενόμενη θεωρητική τιμή με την πειραματική μέτρηση της τιμής του Ph.

Προσθέτοντας χυμό από κόκκινο λάχανο στα τρία ποτήρια, θα δούμε κόκκινο χρώμα στο πρώτο ποτήρι που προσθέσαμε τη μικρή αλλά υπολογίσιμη ποσότητα ισχυρού οξέος στο νερό, στο δεύτερο ποτήρι το χρώμα θα είναι το φυσιολογικό μπλε προς μωβ του δείκτη του κόκκινου λάχανου, στο τρίτο ποτήρι εκεί που προσθέσαμε τη μικρή αλλά υπολογίσιμη ποσότητα ισχυρής βάσης στο νερό, το χρώμα θα είναι πράσινο.

Η επόμενη κάρτα δείχνει παραστατικά και εποπτικά την …όλη επιχείρηση.

Το πλεονέκτημα είναι ότι περιορίζονται τα πλυσίματα, ενώ τα ποτήρια είναι ορατά από όλη την τάξη. Το καλύτερο είναι η άσκηση να γίνει μετωπικά από τους μαθητές, με την διαφάνεια της πορείας στον overhead, ώστε να έχουμε τον έλεγχο της τάξης.

Νάτριο που αναπηδά σαν τόπι

2009-01-01T18:37:00.000+02:00

Το βιογραφικό ενός πρωτονίου

2008-12-29T11:08:00.000+02:00

Του Χάρη Βάρβογλη στο ΒΗΜΑ Science της 28^ης Δεκεμβρίου 2008

Είμαι ένα από τα (10εις την 78^η) πρωτόνια (ένας αριθμός με 78 μηδενικά!) που υπάρχουν στο ορατό Σύμπαν. Το μεγάλο ταξίδι μου ξεκίνησε πριν από 13,8 δισεκατομμύρια χρόνια, μόλις ένα ασήμαντο κλάσμα του δευτερολέπτου μετά τη δημιουργία του Σύμπαντος, όταν γεννήθηκα από το φως της Μεγάλης Εκρηξης.

Την εποχή εκείνη η θερμοκρασία ήταν 1033 (ένα δισεκατομμύριο τρισεκατομμύρια τρισεκατομμυρίων) βαθμοί Κελσίου, αλλά ευτυχώς από τότε έπεσε ραγδαία και τώρα είναι μόλις 270 βαθμοί Κελσίου κάτω από το μηδέν.

Για ένα εκατομμύρια χρόνια «έπλεα» στο Σύμπαν μόνο μου, παρ΄ όλο που συναντούσα στο διάβα μου μυριάδες άλλα πρωτόνια ίδια με μένα, επειδή μια πανίσχυρη ηλεκτρική απωστική δύναμη τα έσπρωχνε μακριά μου κάθε φορά που προσπαθούσα να τα πλησιάσω.

Η μοναξιά μου αυτή τελείωσε ξαφνικά, όταν κάποια στιγμή ένιωσα να περνάει από κοντά μου ένα άλλο σωματίδιο, πολύ ελαφρότερο από μένα, ένα ηλεκτρόνιο, για το οποίο ένιωσα ξαφνικά μια ακαταμάχητη έλξη. Από τότε ενώσαμε τις τύχες μας, φτιάχνοντας ένα άτομο υδρογόνου, και για δισεκατομμύρια χρόνια το ηλεκτρόνιο με συνοδεύει στο μακραίωνο ταξίδι μου στο Σύμπαν.

Στριφογυρίζει γύρω μου 10 χιλιάδες τρισεκατομμύρια φορές το δευτερόλεπτο και κινείται με ταχύτητα χίλια χιλιόμετρα το δευτερόλεπτο, τόσο γρήγορα που κι εγώ καλά καλά δεν ξέρω πού βρίσκεται κάθε στιγμή, μόνο το αισθάνομαι σαν ένα συννεφάκι που με περιβάλλει.

Από την εποχή που γίναμε αχώριστοι σύντροφοι, το ηλεκτρόνιο και εγώ, περάσαμε από πολλές περιπέτειες. Στην αρχή συγκεντρωθήκαμε σε ένα τεράστιο σύννεφο μαζί με μυριάδες άλλα άτομα υδρογόνου. Τώρα που εγώ όπως και τα άλλα πρωτόνια είχαμε ένα ηλεκτρόνιο γύρω μας, οι απωστικές δυνάμεις ήταν πολύ πιο ασθενικές και μπορέσαμε να γνωριστούμε καλύτερα.

Καθώς πλησιάζαμε όμως νιώσαμε μια ακατανίκητη δύναμη να μας αναγκάζει να γυρίζουμε σε κύκλο, γύρω γύρω από το κέντρο του σύννεφου, ολοένα και πιο γρήγορα.

Αναρωτήθηκα φωναχτά τι ήταν αυτό που μας ανάγκαζε να γυρίζουμε διαρκώς γρηγορότερα και μου απάντησαν ότι είναι ο νόμος διατήρησης της στροφορμής.

Στη δίνη αυτή συνάντησα ένα μεγάλο άτομο, που το έλεγαν οξυγόνο, και ζητούσε με μεγάλη επιμονή να βρει δύο ηλεκτρόνια.

Εγώ και ένα άλλο αδελφάκι, πρωτόνιο και αυτό, αποφασίσαμε να μοιραστούμε μαζί του τα δικά μας ηλεκτρόνια και φτιάξαμε ένα μόριο νερού. Συνεχίζαμε το ταξίδι μας, και τα τρία μαζί, στην τεράστια δίνη, όταν το φως, που μου είχε λείψει από την εποχή της Μεγάλης Εκρηξης, μπήκε ξανά στη ζωή μου.

Μακριά από εμάς, στο κέντρο της δίνης, γεννήθηκε ένα καινούργιο αστέρι, που ακούσαμε ότι το έλεγαν Ηλιο. Το φως του όμως ήταν τόσο αμυδρό που δεν μπορούσε να μας ζεστάνει, και έτσι μυριάδες μόρια νερού, μαζί και το δικό μας, παγώσαμε από το κρύο και παίρνοντας λίγη σκόνη που υπήρχε στη γειτονιά μας, φτιάξαμε μια μεγάλη μπάλα και την είπαμε κομήτη. Στη γειτονιά μας υπήρχαν μυριάδες άλλοι κομήτες, και έτσι δεν νιώθαμε μοναξιά.

Εκείνη την εποχή άλλα άτομα του νέφους, βαρύτερα από εμάς, είχαν συγκεντρωθεί και αυτά σε ομάδες, αλλά πιο κοντά στον Ηλιο, και είχαν φτιάξει τεράστιες μπάλες που τις είπαν πλανήτες. Καθώς ο κομήτης μας ακολουθούσε την τροχιά του γύρω από τον Ηλιο, ξαφνικά βρήκε στον δρόμο του έναν από αυτούς τους πλανήτες, τη Γη, και συγκρούστηκε μαζί της. Οι πάγοι του κομήτη μας έλιωσαν και βρεθήκαμε, μαζί με όλα τα άλλα μόρια του νερού, να κολυμπούμε στους ωκεανούς που δημιουργήθηκαν με αυτόν τον τρόπο. Για δισεκατομμύρια χρόνια ακολουθούσαμε τον ίδιο και τον ίδιο κύκλο, από τον ωκεανό ατμός, έπειτα σύννεφο, βροχή, ποτάμι και πάλι στον ωκεανό. Μια μέρα όμως καθώς κυλούσαμε στο ποτάμι, εμείς, μαζί με άλλο ένα τρισεκατομμύριο τρισεκατομμυρίων μόρια νερού, βρεθήκαμε ξαφνικά σε ένα δοχείο συνδεδεμένο με πολλά καλώδια. Πρώτη φορά στη ζωή μου έβλεπα τέτοιο πράγμα και ρώτησα τι είναι.

Μου είπαν πως είναι μια συσκευή ηλεκτρόλυσης. Προτού προλάβω να ρωτήσω τι δουλειά κάνει αυτή η συσκευή, από τα ηλεκτρόδια άρχισε να περνάει ρεύμα και ξαφνικά μια ακατανίκητη δύναμη μας χώρισε, εμένα και το άλλο πρωτόνιο, από το οξυγόνο και βρεθήκαμε ενωμένα τα δυο μας σε ένα μόριο υδρογόνου.

Την ίδια τύχη είχαν και τα άλλα μόρια νερού και έτσι βρεθήκαμε, μοριακό πια υδρογόνο, σε μια μεγάλη φιάλη. Στη φιάλη αυτή δεν περνούσαμε άσχημα, τρέχαμε πάνω κάτω και συγκρουόμασταν πότε μεταξύ μας και πότε με τα τοιχώματα της φιάλης όπου μας είχαν περιορίσει. Ηταν μια ευχάριστη φάση της ζωής μου, αλλά δυστυχώς δεν κράτησε πολύ.

Ξαφνικά όλα άρχισαν να αλλάζουν με ασύλληπτη ταχύτητα. Ενα ρεύμα μας έβγαλε έξω από τη φιάλη και ένα αόρατο χέρι με χώρισε στην αρχή από το αδελφάκι μου και στη συνέχεια, από το ηλεκτρόνιο που με συντρόφευε σε όλο μου αυτό το ταξίδι στο αχανές Σύμπαν. Μια πρωτόγνωρα ισχυρή δύναμη μου έδωσε μεγάλη ταχύτητα και βρέθηκε να γυρίζω, μαζί με μυριάδες άλλα πρωτόνια, σε μια τεράστια σαμπρέλα.

Σε κάθε στροφή παίρναμε όλο και μεγαλύτερη ταχύτητα, έτσι που αποκτήσαμε ένα φρενιασμένο ρυθμό, διατρέχοντας την περιφέρεια της σαμπρέλας, που είχε μήκος 27 χλμ., 11.000 φορές το δευτερόλεπτο. Κατάλαβα ότι ζούσα τις τελευταίες στιγμές της ζωής μου και τρέχοντας πια σχεδόν με την ταχύτητα του φωτός, πρόλαβα μόνο να ρωτήσω τα διπλανά πρωτόνια που ακολουθούσαν την ίδια μοίρα με μένα πού βρισκόμασταν.

Κάποιο μου απάντησε λαχανιασμένα ότι βρισκόμαστε στο Large Ηadron Collider, τον μεγαλύτερο επιταχυντή της Γης, στο CΕRΝ, όταν ξαφνικά βρέθηκα αντιμέτωπο με ένα άλλο πρωτόνιο που ερχόταν κατευθείαν επάνω μου. Η σύγκρουσή μας ήταν αναπόφευκτη, μια ισχυρή λάμψη φώτισε στιγμιαία τον χώρο γύρω μας και αποχαιρέτησα τη ζωή μου μέσα σε μια θάλασσα φωτονίων, στις ίδιες ακριβώς συνθήκες που είχα γεννηθεί πριν από 13,8 δισεκατομμύρια χρόνια.

Ο κ. Χάρης Βάρβογλης είναι καθηγητής του Τμήματος Φυσικής στο ΑΠΘ.

Στο αέρα - αέρα, η ηχώ απαντά αέρια - αέρια;

2008-12-21T10:15:00.000+02:00

Σύνθεση αμμωνίας, αλλά και Zyklon B.

2008-12-17T15:03:00.000+02:00

Αναδημοσίευση από τον Σκύλο της Βάλια Κάλντα
Προχτές, χαζεύοντας στη Wikipedia έπεσα πάνω σε μία από τις τραγικότερες προσωπικότητες της ιστορίας. Ο γερμανός (εβραϊκής καταγωγής) Φριτς Χάμπερ ήταν διαπρεπής χημικός: στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο συνεισέφερε τα μέγιστα στην ανάπτυξη των χημικών όπλων, που τότε χρησιμοποιήθηκαν κατά κόρον. Όσο αυτός πηγαινοερχόταν μεταξύ ανατολικού και δυτικού μετώπου, για να επιβλέψει τη «σωστή» τους χρήση, η σύζυγός του (επίσης χημικός) του αυτοκτόνησε με το υπηρεσιακό του πιστόλι, μην αντέχοντας την απάνθρωπη εφευρετικότητά του. Το 1918 ο Χάμπερ πήρε το Νόμπελ Χημείας για τη συνθετική παραγωγή αμμωνίας (εκρηκτικά, λιπάσματα, κλπ).

Ο Χάμπερ, λοιπόν, είχε διατυπώσει τον κανόνα, που φέρει το όνομά του, και ο οποίος λέει ότι η έκθεση για μικρό χρόνο σε πυκνό χημικό όπλο ισούται με την μακρόχρονη έκθεση σε αραιό χημικό όπλο, όπως τα δακρυγόνα. Πράγμα, που σε απλά ελληνικά σημαίνει ότι σε λίγο καιρό θα αρχίσουν να εμφανίζονται καρκίνοι από τα δακρυγόνα. Και θα εμφανιστούν σε μπάτσους, όσο στεγανές μάσκες κι αν φοράνε, γιατί αυτοί είναι μέρα παρά μέρα μέσα στα δακρυγόνα.

Τραγικός επίλογος: αν και παρασημοφορημένος από τον Κάιζερ, το 1933 ο Χάμπερ αντιμετώπισε τον διωγμό όλων των εβραίων από τους Ναζί. Πέθανε το 1934 στη Βασιλεία της Ελβετίας. Το ινστιτούτο, που ίδρυσε, συνέχισε να υπάρχει και μεταξύ άλλων ανέπτυξε το Zyklon B, το αέριο που χρησιμοποιήθηκε στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο για να εξοντώσει εκατομμύρια ανθρώπων. Μεταξύ των οποίων και πάρα πολλούς συγγενείς του Χάμπερ...
Περισσότερα εδω, στο σκύλο της ζεστής κοιλάδας.

Ο Ανακριτής στη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη και μετέπειτα Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Χρήστος Σαρτζετάκης.

2008-12-13T23:20:00.000+02:00

Υπολογισμός θερμότητας αντίδρασης.

2008-12-05T21:43:00.000+02:00

Στην εργαστηριακή άσκηση «Υπολογισμός θερμότητας αντίδρασης» επαληθεύουμε το νόμο του Hess, μετρώντας τις θερμότητες αντίδρασης σε τρεις αντιδράσεις, από τις οποίες η τρίτη είναι η απευθείας πορεία από τις αρχικές ουσίες στα τελικά προϊόντα.

Όπως γράφει ο τότε καθηγητής Δημήτριος Κατάκης του Χημικού – Φυσικού Αθήνας, στο βιβλίο του «Μαθήματα Ανοργάνου Χημείας» - Αθήνα 1972 -
….εάν η αντίδρασις λαμβάνη χώραν κατά διαδοχικάς βαθμίδας, η μεταξύ τελικών προϊόντων και αρχικών ουσιών διαφορά ενθαλπίας ισούται προς το αλγεβρικόν άθροισμα των διαφορών ενθαλπίας των επί μέρους αντιδράσεων.
Ανάλογος διατύπωσις είναι δυνατόν να δοθή δι’ αντιδράσεις υπό σταθερόν όγκον, χρησιμοποιουμένης εν τοιαύτη περιπτώσει της εσωτερικής ενέργειας, αντί της ενθαλπίας.
Και παρακάτω …. (Εις το τεράστιον εργοστάσιον της Φύσεως, η Αρχή της εντροπίας διαδραματίζει ρόλον διευθυντού, διότι υπαγορεύει τον τρόπον και την μέθοδον ολοκλήρου της επιχειρήσεως, ενώ η Αρχή της ενέργειας απλώς χρησιμεύει εις την τήρησιν των λογιστικών βιβλίων, δίδουσα τον ισολογισμόν των χρεώσεων και των πιστώσεων R. Emden)

Με βάση τον εργαστηριακό οδηγό της Χημείας της Β Λυκείου κατεύθυνσης, Λιοδάκη – Γάκη, η πορεία της άσκησης με μικρές τροποποιήσεις:
Η πρώτη αντίδραση είναι η διάλυση στερεού ΝαΟΗ σε νερό. Διαλύουμε 2 g NaOH σε 200 ml νερό και υπολογίζουμε τη θερμότητα που εκλύθηκε από τη διαφορά θερμοκρασίας που παρατηρείται.
Η δεύτερη αντίδραση είναι η εξουδετέρωση διαλύματος ΝαΟΗ με διάλυμα HCl. Προσθέτουμε 100 ml διαλύματος ΝαΟΗ 0,5 Μ, σε 100 ml HCl O,5 M. Υπολογίζουμε τη θερμότητα που εκλύεται από την διαφορά θερμοκρασίας που παρατηρείται.
Η τρίτη αντίδραση είναι η συνολική των δυο προηγούμενων, η εξουδετέρωση στερεού ΝαΟΗ με διάλυμα HCl. Στερεό ΝαΟΗ ρίχνεται απευθείας σε διάλυμα ΗCl. Προσθέτουμε 2 g ΝαΟΗ σε 200 ml HCl O,5 M. Υπολογίζουμε τη θερμότητα που εκλύεται από την διαφορά θερμοκρασίας που παρατηρείται.
Στη συνέχεια υπολογίζουμε τη θερμότητα αντίδρασης για την κάθε αντίδραση, και διαπιστώνουμε ότι η θερμότητα της τρίτης αντίδρασης ισούται με το άθροισμα των θερμοτήτων των δυο επιμέρους αντιδράσεων. Εκεί που τελειώνει η πρώτη, αναλαμβάνει τη σκυτάλη η δεύτερη για να φτάσουμε στα τελικά προϊόντα της τρίτης.
Η άσκηση σε τρεις κάρτες
Η πρώτη κάρτα με τις τρείς αντιδράσες.
Η δεύτερη κάρτα με ενδεικτικές μετρήσεις – υπολογισμούς.
Η τρίτη κάρτα επιχειρεί μια εποπτική ερμηνεία του νόμου του Hess με ενεργειακά σκαλοπάτια

Ηλεκτρόλυση σύντομα, απλά και εποπτικά.

2008-12-03T21:47:00.000+02:00

Ένας έξυπνος τρόπος αποθήκευσης χημικών ουσιών

2008-11-30T22:09:00.000+02:00

Η φωτογραφία δείχνει τον τρόπο αποθήκευσης των χημικών ουσιών ώστε να φαίνεται τι περιέχει το κάθε δοχείο. Τα βάζα έχουν τοποθετηθεί αμφιθεατρικά σε αναβαθμίδες στο εσωτερικό των ντουλαπιών. Στα ντουλάπια έχουν τοποθετηθεί στενά επί μέρους ράφια σε διαφορετικά επίπεδα.

Η οριζόντια τοποθέτηση που συνήθως κάνουμε εμποδίζει να βλέπουμε με την πρώτη ματιά τι υπάρχει, το πρόβλημα λύνεται μερικώς αν γράψουμε με ανεξίτηλο μαρκαδόρο στο καπάκι του κάθε πλαστικού δοχείου τον τύπο της ουσίας που περιέχει. Η φωτογραφία από εργαστήριο γαλλικού Σχολείου.

Φαραντούριος παιάνας: Το γελαστό παιδί

2008-11-17T17:44:00.000+02:00

Αν θα μπορούσα τον κόσμο να άλλαζα.

2008-11-16T18:24:00.001+02:00

Βασικές ερωτήσεις - απαντήσεις για τα συνταξιοδοτικά

2008-11-06T13:45:00.000+02:00

1. Πώς υπολογίζεται η σύνταξη στους παλιούς ασφαλισμένους από 1-1-2008;
1. Με βάση το νόμο 3029/2002 αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων του Δημοσίου από 1-1-2008. Η αλλαγή αυτή έχει γίνει γνωστή στους ασφαλισμένους με έναν τρόπο ανεπαρκή, ώστε να έχει δημιουργηθεί μεγάλη σύγχυση και ανασφάλεια με αποτέλεσμα να συμβάλει και αυτή μαζί με το φόβο για το νέο ασφαλιστικό στον τριπλασιασμό των αποχωρούντων από το δημόσιο την τελευταία διετία. Διευκρινίζεται λοιπόν ότι για κάποιον που θα συνταξιοδοτηθεί από το 2008 και μετά ,η σύνταξή του θα υπολογιστεί ως εξής:
Για τα έτη υπηρεσίας που έχουν συμπληρωθεί μέχρι 31-12-2007 θα υπολογιστούν με βάση τον τελευταίο μισθό που θα έχει, όταν εξέλθει της υπηρεσίας και με ποσοστό αναπλήρωσης το 80% του βασικού του μισθού.
Για τα χρόνια που θα συμπληρωθούν από 1-1-2008 και μετά , μόνο γι’ αυτά τα χρόνια το ποσοστό αναπλήρωσης μειώνεται σταδιακά από το 80% στο 70% σε δέκα χρόνια και ολοκληρώνεται το 20017.
Η επιλογή να αποχωρήσει κάποιος νωρίτερα για να μην τον πιάσει αυτή η μείωση, είναι εντελώς λαθεμένη, αφού το κέρδος που θα έχει από την αύξηση των ετών ασφάλισης είναι πολλαπλάσιο από τη ζημιά που θα υποστεί από τη μείωση του ποσοστού αναπλήρωσης. Aκόμα και το 2017 που ολοκληρώνεται η μείωση του ποσοστού αναπλήρωσης , η μείωση της σύνταξης κάποιου που αποχωρεί με 35 χρόνια υπηρεσίας δεν ξεπερνά το 6,10% σε σχέση με το παλιό σύστημα, δηλ. αν υπολογίζονταν όλα τα χρόνια με ποσοστό αναπλήρωσης 80%.. Αντίθετα αν κάποιος, αντί να φύγει στα 30 χρόνια υπηρεσίας, φύγει στα 35, το κέρδος που θα έχει στη σύνταξή του λόγω της αύξησης των ετών ασφάλισης φθάνει το 25%.

2. Ο χρόνος της στρατιωτικής θητείας συνυπολογίζεται για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος;
2. Ο χρόνος της στρατιωτικής θητείας συνυπολογίζεται μαζί με την υπόλοιπη δημόσια υπηρεσία για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος ( με εξαγορά ή χωρίς εξαγορά.)

3. Ποιοι εξαγοράζουν τη στρατιωτική τους θητεία και τι θα κερδίσουν;

3. Τη στρατιωτική τους θητεία την εξαγοράζουν όσοι μέχρι 31-12-97 δεν είχαν κλείσει 25 έτη υπηρεσίας, στην οποία συμπεριλαμβάνεται η δημόσια προϋπηρεσία και η στρατιωτική θητεία. Για τους ασφαλισμένους από 1-1-83 συμπεριλαμβάνεται και ο χρόνος ασφάλισης στον ιδιωτικό τομέα, αρκεί η δημόσια υπηρεσία να είναι τουλάχιστον 5ετής. Η εξαγορά γίνεται με ποσοστό 6,67% στο βασικό μισθό και συμφέρει πάντοτε μέχρι τα …40 χρόνια υπηρεσίας, αν μπορεί κάποιος να παραμείνει.

Η ενδιαφέρουσα συνέχεια εδώ
Αρχική Πηγή: Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδος

Οδηγίες για τη διδασκαλία στα Γυμνάσια

2008-11-04T07:21:00.000+02:00

Η Χημεία στις τάξεις Β΄ και Γ΄ Γυμνασίου είναι μάθημα γενικής παιδείας και έχει εργαστηριακό χαρακτήρα με σκοπό οι μαθητές:
1. Να ασκηθούν στην παρατήρηση, περιγραφή, ερμηνεία και πρόβλεψη ορισμένων χημικών φαινομένων.
2. Να προσεγγίσουν ποιοτικά και πειραματικά βασικές έννοιες της Χημείας.
3. Να καλλιεργήσουν νοητικές δεξιότητες για την αντιμετώπιση προβλημάτων αναπτύσσοντας κριτική σκέψη και δημιουργική φαντασία.
4. Να κατανοήσουν την αξία της ομαδικής εργασίας και του σωστού καταμερισμού εργασίας και να αναπτύξουν πνεύμα συνεργασίας.
5. Να κατανοήσουν τη σημασία του φυσικού περιβάλλοντος για τη διατήρηση των διαφόρων μορφών ζωής και την αναγκαιότητα εξοικονόμησης των φυσικών πόρων. Να αναπτύξουν ως εκ τούτου πρωτοβουλίες για την προστασία του περιβάλλοντος και για τη διαχείριση των φυσικών πόρων.
6. Να αναπτύξουν πρακτικές δεξιότητες μέσω της συναρμολόγησης και χειρισμού απλών συσκευών, ώστε να αναγνωρίσουν και την αξία της χειρωνακτικής εργασίας.

2. ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

Β΄ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ (1 ώρα την εβδομάδα, καθ΄ όλη τη διάρκεια του έτους).
Θα διδαχθεί το βιβλίο «Χημεία» Β΄ Γυμνασίου των Αβραμιώτη Σ., Αγγελόπουλου Β., Καπελώνη Γ., Σινιγάλια Π., Σπαντίδη Δ., Τρικαλλίτη Α. και Φίλου Γ.
Το βιβλίο αυτό συνοδεύεται από Εργαστηριακό Οδηγό, Τετράδιο εργασιών και βιβλίο του εκπαιδευτικού, στο οποίο αναγράφονται αναλυτικά οδηγίες για τη διδασκαλία του μαθήματος.
Στο βιβλίο εκπαιδευτικού Χημείας Β΄ Γυμνασίου (http://zeus.pi-schools.gr/gymnasio/xhmeia_b/kath/kath_1_114.pdf) υπάρχει πλήρης πρόταση χρονοδιαγράμματος (VI. Πρόταση χρονοδιαγράμματος σελίδα 19 και εξής), όπου για κάθε κεφάλαιο προτείνεται ο σχετικός προγραμματισμός).

Γ΄ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ (1 ώρα την εβδομάδα, καθ΄ όλη τη διάρκεια του έτους).
Θα διδαχθεί το βιβλίο «Χημεία» Γ΄ Γυμνασίου των Θεοδωρόπουλου Π., Παπαθεοφάνους Π. και Σιδέρη Τ.
Το βιβλίο αυτό συνοδεύεται από Εργαστηριακό Οδηγό, Τετράδιο εργασιών και βιβλίο του εκπαιδευτικού, στο οποίο αναγράφονται αναλυτικά οδηγίες για τη διδασκαλία του μαθήματος.
Στο βιβλίο εκπαιδευτικού Χημείας Γ΄ Γυμνασίου (http://zeus.pi-schools.gr/gymnasio/xhmeia_c/kath/1-120.biblio%20kathigiti.pdf) υπάρχει πλήρης πρόταση χρονοδιαγράμματος (από σελίδα 32, Ενότητα 1η Οξέα – Βάσεις - Άλατα και εξής), όπου για κάθε κεφάλαιο προτείνεται ο σχετικός προγραμματισμός.

ΠΗΓΗ: ΑΛΦΑΒΗΤΑ
http://www.alfavita.gr/OdigosEkpaideytikou/od1_11_08_932.php

Εύρεση περιεκτικότητας ξιδιού. Τιτλοδότηση.

2008-11-03T03:02:00.000+02:00

Η εργαστηριακή άσκηση Χημείας Γ θετικής σε φύλλο εργασίας με την πορεία της άσκησης, σχήματα, σύντομη θεωρία, αναγραφή παρατηρήσεων - μετρήσεων.
Η άσκηση γράφτηκε με βάση τον αντίστοιχο εργαστηριακό οδηγό του ΟΕΔΒ
Το φύλλο εργασίας ΕΔΩ

Περιοδικός Πίνακας Στοιχείων 1

2008-11-01T16:09:00.001+02:00

Περιοδικός Πίνακας Στοιχείων 2

2008-11-01T16:07:00.000+02:00

Πειραματικές δραστηριότητες Χημείας σε κάρτες χωρίς πολλά λόγια

2008-10-11T21:09:00.000+03:00

1) Εκτίμηση Ρh azax για τζάμια, αναψυκτικού σόδας με δείκτες
2) Χρώμα δεικτών σε διαλύματα γνωστού Ρh.

3) Παρασκευή διαλυμάτων με Ρh=3,11,5

4) Το σιδερένιο καρφί βάφτηκε κόκκινο (επιχαλκώθηκε)
Το διάλυμα εμπλουτίζεται με ιόντα σιδήρου. Το διάλυμα βαθμιαία πρασινίζει, ενώ το ατσαλόμαλλο κοκκινίζει από τα ιόντα χαλκού που επικάθηνται σ΄αυτό, αντικαθιστώντας τα άτομα σιδήρου.